Tag: otizm spor

Sa─čl─▒kl─▒ ya┼članmak istiyorsan hareket edin

University College London taraf─▒ndan yap─▒lan ara┼čt─▒rmaya g├Âre, d├╝zenli olarak fiziksel aktivite yapanlar─▒n yapmayanlara oranla 7 kat daha sa─čl─▒kl─▒ ya┼čland─▒─č─▒ belirlendi

University College London taraf─▒ndan yap─▒lan ve British Journal of Sports Medicine t─▒p dergisinde yay─▒nlanan ara┼čt─▒rma, d├╝zenli fiziksel aktivite yapan bireylerin daha sa─čl─▒kl─▒ ya┼čland─▒─č─▒n─▒, ileri ya┼člarda kalp rahats─▒zl─▒─č─▒ ve bunama gibi ├Ânemli hastal─▒klara yakalanma riskinin daha d├╝┼č├╝k oldu─čunu ortaya koydu. Devam─▒n─▒ Oku

Peygamberimizin tavsiye etti─či sporlar

engelliler sporSporun sadece psikolojik olarak de─čil fizyolojik olarak da bize pek ├žok faydas─▒ var. Peki en b├╝y├╝k rehberimiz Peygamber Efendimiz’in baz─▒ spor dallar─▒n─▒ bizzat kendisinin yapt─▒─č─▒n─▒, baz─▒lar─▒n─▒ ise te┼čvik ve tavsiye etti─čini biliyor muydunuz? Devam─▒n─▒ Oku

Otizm ve Spor

 

y├╝zme
y├╝zme

http://algigelisim.net/
Spor etkinliklerinin do─čas─▒n─▒ m├╝cadele ve savunmaya dayan─▒r. Bu da insan─▒n ya┼čam bi├žimi ile ilgilidir. Egzersiz bu m├╝cadelede bedenin sa─čl─▒kl─▒, g├╝├žl├╝ ve korunakl─▒ bir yap─▒ya kavu┼čmas─▒n─▒ sa─člar. B├Âylece insan uygun olmayan ya┼čam ortamlar─▒yla ba┼ča ├ž─▒kmay─▒, ba┼ča ├ž─▒kamad─▒─č─▒ durumlarda da uyum sa─člamay─▒ ├Â─črenir. Bu konudaki g├╝ncel ├žal─▒┼čmalar, sporun insan─▒n korunma sistemleri taraf─▒ndan nas─▒l alg─▒land─▒─č─▒n─▒ ortaya koymaktad─▒r.

http://algigelisim.net/

K├Âln ├ťniversitesi Imm├╝nobioloji enstit├╝s├╝nden G.Uhlenbruck spor, beyin ve ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi ili┼čkilerinin modern bir yakla┼č─▒m─▒n─▒ yans─▒tm─▒┼čt─▒r.

Ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi ara┼čt─▒rmalar─▒, sporun sadece merkezi sinir sistemi ile de─čil, psikomatik sa─čl─▒k, ya┼članma, i├ž salg─▒ sistemi gibi bir├žok alanla ili┼čkili oldu─čunu ortaya koymu┼čtur. Ayn─▒ ┼čekilde koruyucu ve rehabilite edici ama├žla olu┼čturulan spor programlar─▒da bu ba─člant─▒y─▒ desteklemektedir. ├ľrne─čin ara┼čt─▒rmalara g├Âre ba┼člang─▒├žta sporla ili┼čkisi yokmu┼č gibi g├Âz├╝ken arteriosikleroz ve kanser sonras─▒ koruyucu spor gruplar─▒nda, hastal─▒─č─▒n tekrarlanmas─▒n─▒ ├Ânleyici bir y├Ântem oldu─ču bulunmu┼čtur.

Oksidatif stres ve beslenmenin ba─č─▒┼č─▒kl─▒k parametrelerini etkiledi─či bildirilmektedir. Di─čer taraftan d├╝zenli al─▒┼čt─▒rmalar ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi ├╝zerinde s├╝rekli bir uyar─▒c─▒ etki olu┼čturmaktad─▒r. Sistem, direnci geli┼čtiren olumlu etkiyi tan─▒yarak hastal─▒k riskini azaltan dayan─▒kl─▒l─▒─č─▒ kazanabilemektedir.

Savunma sistemlerinde geli┼čimi uyaran etki olarak sporun┬á├╝├ž ├Ânemli etkisinden bahsedilmektedir;

 

– Spor ve Fiziksel Uygunluk ├žal─▒┼čmlar─▒ egzersizler arac─▒l─▒─č─▒ ile sevgi, m├╝zik, sanat, do─čadan ho┼članma, d├╝┼č├╝nme ve sorun

├ž├Âzme gibi insan─▒n kendini iyi hissetme duygular─▒n─▒ y├╝kseltmektedir

– Al─▒┼čt─▒rmalarla beyne kan ve oksijen sa─članmas─▒, hormonlar─▒n ( adrenalin, cortizol, n├Ârotransmiterler, endorfin grubu)

sal─▒n─▒m─▒n─▒ y├╝kseltir

– Spor; alkol, uyu┼čturucu, veya sigara gibi aldat─▒c─▒ stres gidericilerinin yerini alabilir. Rehabilitasyon da

uyu┼čturucu┬ába─č─▒ml─▒l─▒─č─▒nda┬áve depresyon tedavilerinde ba┼čar─▒l─▒ olabilir. B├Âylece ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sistemi savunma stratejilerini

tekrar d├╝zenleyerek toparlayabilir.

 

├ľzel Gereksimli ├çocuklar Yaz Spor Kamp─▒

Sporun Bizcesi
Sa─čl─▒kl─▒ birey┬á i├žin zihin ve bedenin birlikte ├žal─▒┼čt─▒r─▒lmas─▒ Devam─▒n─▒ Oku

├ľ─čretimi kolayla┼čt─▒r─▒c─▒ y├Ântemler

├ľ─×RET─░MDE KULLANILAN ─░┼×LEM S├ťRE├çLER

─░ Burada, ├Â─čretimde kullan─▒lan i┼člem s├╝re├žlerinden ÔÇťipu├žlar─▒ÔÇŁ ve ÔÇť┼čekil vermeÔÇŁ ye ili┼čkin a├ž─▒klamalara yer verilmi┼čtir.

A. ─░pu├žlar─▒ ─░pucu, ├Â─črenciye belli bir uyaran─▒n varl─▒─č─▒nda do─čru tepkide bulunmas─▒n─▒ sa─člamak amac─▒yla nas─▒l davranaca─č─▒ ve ne yapaca─č─▒na ili┼čkin hat─▒rlatmada bulunmad─▒r. ─░pu├žlar─▒; s├Âzel ipucu, i┼čaret ipucu, model olma ve fiziksel yard─▒m─▒ i├žerir.

1. S├Âzel ─░pucu: ├ľ─črencinin yapmas─▒n─▒ istedi─čimiz ┼čeyi, s├Âzc├╝klerle ifade etmektir. S├Âzel ipucu, bireyler kendilerine s├Âyleneni anlad─▒klar─▒ takdirde hareketleri yapmalar─▒na yard─▒m eden kullan─▒┼čl─▒ bir yoldur. Ayr─▒ca s├Âzel ipucu, ├Â─črenciye bir beceriyi ger├žekle┼čtirmesi i├žin en az yard─▒m etme yoludur. ├ľ─čretimde sadece s├Âzel ipucunun kullan─▒lmas─▒ d├╝┼č├╝n├╝l├╝yorsa, kullan─▒lacak s├Âzel ipu├žlar─▒n─▒n ├Â─črenci i├žin anlam─▒ olup olmad─▒─č─▒n─▒n ara┼čt─▒r─▒lmas─▒ gerekmektedir. ├ľ─črenci i├žin bir anlam─▒ olmayan s├Âzel ipu├žlar─▒ verip ├Â─črencinin beceriyi ger├žekle┼čtirmesini beklemek, ├Â─črenciyi ba┼čar─▒s─▒z k─▒lma anlam─▒na gelmektedir. Bu nedenle pek ├žok durumda s├Âzel ipucu, fiziksel yard─▒m ve model olma ipu├žlar─▒yla birlikte kullan─▒larak s├Âzel ipu├žlar─▒n─▒n ├Â─črenci i├žin anlaml─▒ h├óle getirilmesi ama├žlanmaktad─▒r. ├ľ─čretimde kullan─▒lan s├Âzel ipu├žlar─▒n─▒n ├Â─črenciler ba┼čar─▒l─▒ olduk├ža geri ├žekilmesi gerekmektedir.

2. ─░┼čaret ─░pucu: Fiziksel temas olmadan ├Â─črencinin dikkatini bir ┼čeye ├žekmek i├žin yap─▒lan hareketlerdir. Bu hareketler; kol, el, ba┼č gibi kaba hareketlerden, parmak, g├Âz gibi ince hareketlere do─čru bir yol izler. ─░┼čaret ipucuyla birlikte s├Âzel ipucu verilerek ├Â─črenciden ne yapmas─▒ beklendi─či ifade edilir. ├ľ─čretimde kullan─▒lan i┼čaret ipu├žlar─▒n─▒n, ├Â─črenci ba┼čar─▒l─▒ olduk├ža geri ├žekilmesi gerekmektedir.

3. Model Olma: Bir ki┼činin yapt─▒─č─▒ hareketi g├Âzleyerek ve taklit ederek yapma ve ├Â─črenmedir. Beceri ├Â─čretiminde model olma ipucunun kullan─▒labilmesi i├žin ├Â─črencinin taklit etme becerisine sahip olmas─▒ gerekmektedir. Ancak, taklit etme becerisi de ├Â─čretilebilir bir beceridir. Bu nedenle taklit etme, model olmadan ├Ânce ├Â─črenilmelidir. Model olmada ├Â─čretmen, ├Â─črencinin o davran─▒┼č─▒ hangi eliyle, aya─č─▒yla yapmas─▒n─▒ bekliyorsa, kendisi de o elini ve aya─č─▒n─▒ kullanarak beceriyi ger├žekle┼čtirmelidir. Bunu yaparken ├Â─čretmenin, ├Â─črencinin kulland─▒─č─▒ eli taraf─▒nda ve hafif├že ona d├Ânerek durmas─▒ daha uygun olmaktad─▒r. ├ľ─čretmen, ├Â─črencinin kar┼č─▒s─▒na ge├žerek model oldu─čunda, ├Â─črenci ├Â─čretmenin beceri basama─č─▒n─▒ yapt─▒─č─▒ eli ya da koluyla beceri basama─č─▒n─▒ yapmaya ├žal─▒┼čmakta ve bu durum kar─▒┼č─▒kl─▒k yaratabilmektedir. Model olma ipucu da di─čer ipu├žlar─▒nda oldu─ču gibi geri ├žekilmelidir. Model olma, s├Âzel ipu├žlar─▒yla birlikte kullan─▒l─▒r ve ├Â─čretim s├╝reci i├žinde model olman─▒n ipu├žlar─▒ sistematik olarak geri ├žekilerek ├Â─črencinin sadece s├Âzel ipu├žlar─▒yla hareketi yapmas─▒ sa─član─▒r. Model olma ipucu, hareketin tamam─▒n─▒n yap─▒l─▒p a├ž─▒klanmas─▒ ve y├Ânerge verilmesinden, hareketi ba┼člatacakm─▒┼č gibi bir davran─▒┼č yap─▒l─▒p a├ž─▒klanmas─▒ ve y├Ânerge verilmesine do─čru k├╝├ž├╝k basamaklar h├ólinde geri ├žekilmelidir. Model olma ipucunun ka├ž basamakta geri ├žekilece─či, tamam─▒yla ├Â─črenciye ba─čl─▒d─▒r. ├ľ─čretmen, ├Â─črencinin her beceri basama─č─▒nda ne kadar modele gereksinimi oldu─čunu saptamal─▒d─▒r. E─čer model ├Â─čretmen d─▒┼č─▒nda ba┼čka birisi olacaksa bu ki┼činin, ├Â─čretimi yap─▒lan ├žocuk taraf─▒ndan kabul g├Âren bir ki┼či olmas─▒na dikkat edilmelidir.

4. Fiziksel Yard─▒m: Bir ki┼čiye; el, kol, ayak vb.leriyle yap─▒lan v├╝cut harekelerini i├žeren etkinlikleri ├Â─čretmek i├žin uygulanan yard─▒md─▒r. Fiziksel yard─▒m, ├Â─čretmenin, ├Â─črenciyle birlikte bir beceri basama─č─▒n─▒n tamam─▒n─▒ yapmas─▒ ve ne yap─▒ld─▒─č─▒n─▒ s├Âylemesinden; beceri basama─č─▒n─▒ hi├ž yapmay─▒p ne yap─▒laca─č─▒n─▒n s├Âylenmesine kadar de─či┼čen bir s├╝re├ž i├žinde uygulan─▒r. Fiziksel yard─▒m uygulan─▒rken s├Âzel ipucu da birlikte verilir. ├ľ─črencinin beceri basama─č─▒n─▒ ger├žekle┼čtirmesini sa─člamak amac─▒yla uygulanan fiziksel yard─▒m geri ├žekilerek ├Â─črenci beceri basama─č─▒n─▒ s├Âzel ipu├žlar─▒yla yapar h├óle getirilir. Fiziksel yard─▒m uygulan─▒rken, ├Âzellikle el ya da kol hareketlerine ipucu verilirken, ipucu veren ki┼činin nerede durdu─ču ├Ânemlidir. ├ľ─čretmenin, ├Â─črencinin arkas─▒na ge├žerek ve beceri basama─č─▒n─▒ ├Â─črenciyle birlikte yaparak fiziksel yard─▒m uygulamas─▒, kar─▒┼č─▒kl─▒─č─▒ ├Ânlemektedir. Fiziksel yard─▒m─▒n amac─▒, ├Â─črenciye beceri basama─č─▒n─▒ nas─▒l yapaca─č─▒n─▒ hissettirmek, zamanla beceri basama─č─▒n─▒, s├Âzel ipucuyla yapmas─▒n─▒ sa─člamakt─▒r. Fiziksel yard─▒m uygulan─▒rken ilk ba┼čta ├Â─čretmen, eliyle ├Â─črencinin elinden ya da kolundan s─▒k─▒ca tutarak beceri basama─č─▒n─▒ yapt─▒r─▒r. Daha sonra ├Â─čretmen, ├Â─črencinin beceri basama─č─▒na kat─▒ld─▒─č─▒n─▒ hissedince elindeki bask─▒y─▒ hafifletir. ├ľ─črenci, beceri basama─č─▒n─▒ yapar h├óle geldik├že ├Â─čretmenin eli; ├Â─črencinin bile─čine, ├Ân koluna, dirse─čine ve omzuna do─čru ilerler. Son olarak ├Â─črenci, g├╝├žl├╝k hissetti─činde yard─▒m etmek ├╝zere elini, ├Â─črencinin elinin yak─▒n─▒nda bulundurur.

S├Âzel, model olma ve fiziksel yard─▒m ipu├žlar─▒ ile bunlar─▒n her birinin kendi i├žindeki basamaklar─▒yla ilgili ipu├žlar─▒ geri ├žekilirken ├Â─črencinin ├Âzellikleri dikkate al─▒nmal─▒ ve ipu├žlar─▒ sistematik bir ┼čekilde ├žekilmelidir. ├ľ─črenci ├žal─▒┼č─▒lan basamakta ba┼čar─▒s─▒z olursa ├Â─čretmenin ipu├žlar─▒n─▒ h─▒zl─▒ ├žekti─či d├╝┼č├╝n├╝lebilir. Bu durumda ├Â─čretmen, ├Ânceki basamakta kullan─▒lan ipucuna geri d├Ânerek ├žal─▒┼čmaya devam etmelidir. B. ┼×ekil Verme ┼×ekil verme, ├Â─črenciye yeni bir davran─▒┼č─▒n kazand─▒r─▒lmas─▒, var olan davran─▒┼člar─▒n─▒n art─▒r─▒lmas─▒ ya da ger├žekle┼čtirmesinde kullan─▒lan temel s├╝re├žlerden biridir. ┼×ekil verme, bir davran─▒┼č─▒n ├Âgelerinin birka├ž─▒n─▒n peki┼čtirilmesini ve di─čer ├Âgelerinin peki┼čtirilmemesini ya da s├Ânmesini i├žerir. Ba┼člang─▒├žta, g├Âsterilen davran─▒┼člardan hedef davran─▒┼ča yak─▒n olan ba┼čar─▒l─▒ davran─▒┼člar peki┼čtirilirken, sonra bu davran─▒┼člar─▒n peki┼čtirilmesine son verilerek davran─▒┼č ├že┼čitlendirilir ve aralar─▒ndan hedef davran─▒┼ča yak─▒n olan davran─▒┼člar se├žilip tekrar peki┼čtirilerek hedef davran─▒┼č─▒n olu┼čumu sa─član─▒r.

┼×ekil verme s├╝recinde sadece hedef davran─▒┼č de─čil, hedef davran─▒┼ča ula┼čmay─▒ sa─člayan her tepki peki┼čtirilir. B├Âylece, ├Â─črencilerden, davran─▒┼č─▒n son ┼čeklini beklemek yerine, ├Â─črencinin g├Âsterdi─či k├╝├ž├╝k ilerlemeler peki┼čtirilerek davran─▒┼ča ┼čekil verilir.

Afazi Rehabilitasyon

Afazide dil terapisi performans─▒n zay─▒f oldu─ču dil veya bili┼č moduna uyaran─▒n bir zorluk hiyerar┼čisi i├žinde tan─▒t─▒lmas─▒, beynin uyar─▒lmas─▒ ve ├Â─črenilenin ger├žek ya┼čama transfer edilmesi ┼čeklinde ger├žekle┼čir. Terapinin amac─▒ bireyin edinip kaybetti─či dili tedavi ve e─čitimle tekrar yap─▒land─▒rmaya ve d├╝zenlemeye ├žal─▒┼čmak, dili klinik bir oda i├žinde de─čil, ya┼čam i├žinde onarmak olmal─▒d─▒r.

Terapi sonunda iyile┼čme hastan─▒n uyarana g├Âsterdi─či tepki davran─▒┼č─▒ de─čil, g├╝nl├╝k ya┼čam i├žindeki spontan ve ama├žl─▒ s├Âzel ifade kullan─▒m─▒ olmal─▒d─▒r. O halde, afazi terapisi sadece dil i┼člevine s─▒n─▒rl─▒ kalmamal─▒, afazik hastan─▒n olumlu tutum kazanmas─▒n─▒ sa─člamal─▒, moralini artt─▒rmal─▒, sosyal ili┼čkilerini sa─člamal─▒, ├Âzr├╝ne bir bak─▒┼č a├ž─▒s─▒ kazand─▒rmal─▒, iyimserlik, duygusal tutarl─▒l─▒k, ve kabul duygusu geli┼čtirmeli, bireye ├Âzg├╝ haz─▒rlanmal─▒, geli┼čime ya da ba┼čar─▒s─▒zl─▒k sinyallerine g├Âre devaml─▒ elden ge├žirilmeli, sosyal, dilsel, n├Ârolojik gereksinimlere cevap veren yarat─▒c─▒ bir s├╝re├ž olmal─▒d─▒r. K─▒saca, afazi terapisi hastan─▒n ki┼čisel, duygusal, sosyal, ailevi ve mesleki ya┼čam─▒nda fel├žin getirdi─či hasar─▒n etkilerini azaltabilmektir (Hegde, 1996). Hasta maksimum fiziksel, psikolojik, sosyal, mesleki ve ileti┼čimsel i┼člevlere ula┼čt─▒─č─▒ zaman sonland─▒r─▒labilir.
Yine de bu s├╝renin ├žok k─▒sa olaca─č─▒ s├Âylenemez.

Konu┼čma terapistinin bu s├╝re├ž i├žinde rol├╝ fazlad─▒r. Afazi terapisti sorumlu, duyarl─▒, uzman ve yetkin olmal─▒, soruna ili┼čkin verileri do─čru analiz edip sentezlemeli, basit ya da kompleks olgularda terapi planlay─▒p uygulamak i├žin ilgili bilgi, yakla┼č─▒m veya modeller yaratmal─▒, ve yapt─▒─č─▒ her uygulama i├žin bir gerek├žesi olmal─▒ ve bunu hastas─▒na a├ž─▒klamal─▒d─▒r. Terapi program─▒n─▒ ger├žek├ži planlamal─▒: zaman s─▒n─▒rl─▒l─▒klar─▒n─▒, , ara├ž-gere├ž kullan─▒m─▒n─▒, materyallerin varl─▒─č─▒n─▒ ve ├Âzellikle olgu ├Âzelli─čini g├Âz ├Ân├╝nde bulundurmal─▒d─▒r. Hastan─▒n terapiye uygun olup olmad─▒─č─▒ karar─▒ ├žok ├Ânemlidir. E─čer hastan─▒n terapiye m├╝dahale edici komplike medikal sorunlar─▒ varsa hastan─▒n medikal a├ž─▒dan stabil duruma ge├žmesinin beklenmesi iyi olur. Hastane ├ž─▒k─▒┼č─▒n─▒n hemen arkas─▒nda beyinde ├Âdem devam ediyor olabilir. Bu ├Âdem azal─▒rken spontan iyile┼čme de devreye girebilir; bu durumda hasarlanan h├╝crelerin tekrar onar─▒l─▒yor olmas─▒ olas─▒d─▒r. Bu y├╝zden yo─čun bir terapi program─▒ uygulamadan ├Ânce spontan iyile┼čme d├Ânemi i├žinde neler olaca─č─▒n─▒ bekleyip g├Ârmek iyi bir d├╝┼č├╝nce olabilir.

E─čer terapi program─▒ ba┼člam─▒┼čsa, terapinin NASIL verimli, N─░├ç─░N ba┼čar─▒s─▒z oldu─čunu s─▒k aralarla sorgulamal─▒d─▒r. ├ľ─črenmede sorumluluk almal─▒, hastada uygun tutum ve beceri geli┼čtirmeyi desteklemeli, ba┼čkalar─▒na yard─▒m etme motivasyonu olmal─▒, hastas─▒ ile kar┼č─▒l─▒kl─▒ ili┼čkide g├╝ven sa─člamal─▒, sab─▒rl─▒ bir yap─▒s─▒ olmal─▒, mizah duygular─▒ geli┼čmi┼č olmal─▒, terapisini ilgin├ž ve e─členceli yapabilmelidir.

Terapi program─▒n─▒ ├žok iyi planlamak ve terapistin ├žok etkin olmas─▒, do─čru te┼čhis, de─čerlendirme, terapi ├Ânerme, ve planlama ba┼čar─▒l─▒ terapi programlar─▒n─▒n garantisi olamaz ├ž├╝nk├╝ bunlar─▒n d─▒┼č─▒nda pek ├žok fakt├Âr terapinin ba┼čar─▒s─▒n─▒ etkileyecektir. ├ľrne─čin, terapinin ne s├╝rede, hangi yo─čunlukta verilece─či, Olumlu sonucun zamana terapiye veya ikisinin etkile┼čimine ba─čl─▒ olup olmad─▒─č─▒, Olgu de─či┼čkenli─či, Ya┼č fakt├Âr├╝, Afazi Tipi ve ciddiyeti program planmada d├╝┼č├╝n├╝lmesi gereken ├Âzelliklerdir.

UYGULANAN TERAP─░N─░N ETK─░S─░ (Programl─▒ ve programs─▒z terapilerin etkisi)

Terapide se├žilen yakla┼č─▒m─▒n da b├╝y├╝k ├Ânemi vard─▒r. Terapideki ileti┼čimin klinik bir ortam yerine do─čal ortamda y├╝r├╝t├╝lmesi tercih edilir. Terapiye kat─▒l─▒m ve ailenin deste─či iyile┼čtirmeyi artt─▒r─▒c─▒ fakt├Ârd├╝r. Asl─▒nda klinik zeminli terapi y├Ântemlerinin de i┼člevsel etkisi olabilece─či ge├žmi┼č terapi y├Ântemlerine bir alternatif olarak ├Âne s├╝r├╝lmektedir. ÔÇťTotal CommunicationÔÇŁ a─č─▒r afazik bireyler i├žin ileti┼čimde s├Âzel kesitsel y├Ânleri augmente eden klinik zeminli bir tekniktir. Bu t├╝r bir terapi hastaya ├Âzg├╝ bir kar─▒┼č─▒m terapiyi ├Ânermektedir; ├Ârne─čin, jest-mimik, yaz─▒l─▒, ├žizili, g├Ârsel dilsel ya da dilsel olmayan bi├žimlerden bir karma hastaya sunulabilir. B├╝t├╝n bu terapiler bir klinik ortam i├žinde ger├žekle┼čtirilebilir. Ama├ž hastalar─▒n ortak bir konu veya g├Ânderge ├╝zerinde birle┼čecekleri bir kesit bulabilmektir. Konu┼čma, yaz─▒, ├žizim ve jest-mimiklerin kombine kullan─▒m─▒n─▒ ├Â─črenmek afazik ki┼čiyi bir i├žerik d├╝zeyinde ileti┼čimsel s─▒ra almaya kat─▒l─▒m─▒n─▒ olas─▒ k─▒lacakt─▒r; aksi takdirde hepsi konu┼čma ile bir araya gelemezler.

Ara┼čt─▒rmac─▒lar ne yaz─▒k ki, etkin terapi y├Ântemleri konusunda ├že┼čitli g├Âr├╝┼čleri savunmu┼člard─▒r. ├ľrne─čin, baz─▒lar─▒ etkinli─čin cross-modal stimulasyon kullanarak korteksin kendini tekrar d├╝zenlemesini sa─člamas─▒yla ortaya ├ž─▒kaca─č─▒n─▒ ├Ânermi┼člerdir (Luria, ) Bu g├Âr├╝┼če g├Âre uyaran─▒n al─▒nmas─▒ ve ger├žekle┼čtirilmesine ili┼čkin yeni yollar geli┼čtirilmi┼čtir. Sonu├žta dil ve bellek yeterliliklerinde ciddi geli┼čmeler g├Âzlenmi┼čtir. Schuel bu kuram─▒ i┼čitmeyi e─čitmenin i┼čitsel anlamay─▒ geli┼čtirece─či g├Âr├╝┼č├╝ ile desteklemi┼čtir. Bu yolla i├ž ses organisazyonu geli┼čecek, i┼čitsel anlama da dolay─▒s─▒ ile iyile┼čecektir.

Temel bili┼čsel s├╝re├žleri ├Ânemseyen bir di─čer teknik deblockingÔÇÖtir (Kerns, 1997). de-blocking Di─čer modalitelerin kullan─▒m─▒n─▒ kolayla┼čt─▒rmak amac─▒yla kullan─▒lan bir korunmu┼č i┼člev korteksin kendini tekrar d├╝zenlemesini sa─člayacakt─▒r g├Âr├╝┼č├╝nde yola ├ž─▒km─▒┼čt─▒r. Yar─▒k├╝relerin ├Âzellikleri, ├Ârne─čin, sa─č yar─▒k├╝renin daha ├Ânce sol yar─▒k├╝rede olan i┼člevlerden baz─▒lar─▒na sahip oldu─ču varsay─▒m─▒ bu teknik uyumunda bir g├Âr├╝┼čt├╝r. Melodik Entonasyon Terapisi ve g├Ârsel yarat─▒c─▒l─▒k/ imajlama de-blocking tekniklerinden ├Ârneklerdir. 1945lerde ilk olarak Backus taraf─▒ndan ├Ânerilen melodik ezgi terapisi s├Âzc├╝k ve s├Âzc├╝k ├Âbeklerinin hastaya hep ayn─▒ ritmik ezgi ile tan─▒t─▒lmas─▒n─▒ ├Âng├Ârm├╝┼čt├╝. Aradan ge├žen zamanla 1973 y─▒llar─▒nda Albert ve arkada┼člar─▒ basit s├Âzc├╝k ve kal─▒p s├Âzc├╝k ezgilerinin tutuk afazilerdeki konu┼čmay─▒ kolayla┼čt─▒rd─▒─č─▒n─▒ tekrar g├╝ndeme getirdiler. Bu kuram─▒n d├╝┼č├╝ncesi sa─č hemisferde korunmu┼č baz─▒ i┼člevlerin sol hemisfer hasarl─▒ hastalr─▒n iyile┼čtirilmesinde kullan─▒labilece─či y├Ân├╝ndedir.

G├Ârsel etkinlik terapisi (Visual Action Therapy) hemisferik ├Âzelle┼čtirmenin bir ba┼čka ├Ârne─čidir ve sistemin tekrar d├╝zenlenmesi ile ilgilidir (Helm and Benson, 1978). Global afazili hastalarda bir terapi y├Ântemi olarak g├Ârsel ileti┼čimi kullanan bu kuramc─▒lar yakla┼č─▒mlar─▒n─▒ nesne ve eylemleri tan─▒mlamada kulland─▒klar─▒ el ve kol jestleri ile geli┼čtirdiler. Do─čal olarak bu y├Ântemde s├Âzel terapi uygulanmamaktad─▒r.

kaynak: Mavi┼č, ─░. N├Ârojenik Dil ve Konu┼čma Bozukluklar─▒; ed. O─čuz, H., Dursun, E., ve N,Dursun., T─▒bbi Rehabilitasyon. B├Âl.40, 797-809. Nobel T─▒p Kitapevleri, ─░stanbul, 2.bask─▒, 2004