Tag: matematik öğretimi

MATEMATİK ÖĞRETİMİ

 

 

AĞIRLIK
Standart ölçü araçları kullanılmaz, ağırlık çalışmaları deneylerle yapılır. Ağır ve hafif eşyaları karşılaştırırız.

HACİM

Oyun etkinliği şeklinde hacim kavramının başlangıcını yapıyoruz. Hacim konusunu güzelleştirmek için renklendiriciler kullanabiliriz. Boş-dolu çalışması yapılabilir. Kum havuzuna kum doldurulur, şişelere su doldurulur.
Daha sonra büyük-küçük kavramlarını verebiliriz.
Daha ileriki zamanda ‘kaç defada dolar?’ kavramını veririz(0-5 arası sayılarla). Kova veya şişe kaç defada dolar? Bu çalışma sayı kavramı ile birlikte verilir.

 

ZAMAN

Yuva 1. sınıfta zaman konusunda gece-gündüz çalışmasına yer verilir. Geceyi ve gündüzü anlatan resimlerle karşılaştırarak verilir. Birkaç çift resim kullanılır, olaylar farklı farklı olur.

Bunun dışında saat çeşitleri üzerinde durabiliriz. Duvar, kol, masa saatleri… Saatlerin fiziksel özelliklerini ve kullanım yerlerini konuşuruz.
• UZUNLUK

Yuva 1. sınıfta uzunluk konusunda boy çalışması yapılabilir.
Örn; zürafa resminin üzerine renkli(fon kağıtları) boy kağıtları konulur. Bundan önce sandalyede otururken elimizle üzerlerinden çizgi çizeriz. ‘Hanginiz en uzun? Bakalım.’ deriz. Birbirlerinin boylarını karşılaştırırız. Her öğrencinin boyunu ölçeriz ve en uzunla en kısayı gösteririz. Daha sonra uzun ve kısa malzemeler hakkında konuşuruz. Sonra uzun-kısa resimlerine bakabiliriz.

• GRAFİK

Grafiğin bir adı olmalıdır.
Örn; Ailemizde kaç kişi var?
Altta öğrencilerin isimleri, üstlerinde sütunlar var. Anne, baba, kardeş resimleri konularak grafik oluşturulur. Az-çok kavramlarını pekiştirir. Resimler üzerinde konuşup ailelerinde kaç kişinin olduğunu birlikte sayıyoruz.
Örn; Oyunlarda yaptıkları faaliyetlerin grafiği çizilebilir.
çocukların devirdikleri labut sayıları, oynarken labutlar sayılır ve isimlerinin üzerinde ki sütunlara yazılır.
GRAFİĞİ NEYE GÖRE DEĞERLENDİRİYORUZ
• 1-)Başlık var mı?
• 2-)Başlığın yazılışı nasıl?
• 3-)Resim var mı?
• 4-)Dikey-yatay sütunlar nasıl, büyüklüğü uygun mu?
• 5-)Grafikte başlık grafiğin konusunu açık olarak ifade etmelidir.
• RENKLER
Oyunlarla verilir. Ailelerden istenen tek renk eşyalardan köşeler oluşturulur. Yazılı renk eşleme, renk grafiği, renkli eşyaları gruplama yapılabilir. Fişler hazırlanır, bunların yanına eşyalar ya da oyuncaklar renklerine göre gruplandırılır.

• GEOMETRİK ŞEKİLLER
4 farklı şekilden malzemelerimiz, şekil setimiz bulunmalı. Şekilleri tanıma ve gruplama çalışmaları yapılır. Şekil-eşya eşlemeleri yapıyoruz. Şekilleri tanıdıktan sonra çocuklardan şekillerin isimlerini söylemelerini istiyoruz. Şekillerle renkleri ilişkilendiriyoruz. Yazılı olarak şekilleri eşleştiriyoruz. Büyüklük ve küçüklüğüne göre gruplayabiliriz. Çocuklarla hazır kesilmiş şekillerden ya da kendimiz keserek resim ve eşyalar yapabiliriz.

Şekilleri tanıma; kare, daire, üçgen, dikdörtgen şekilleri kesilir. Hazırlanan grafiğe yapıştırılır.
Yazılı şekil gruplama, şeklin altında yazı da olacak.

dikdörtgen daire
Renk grafiği yapılabilir.
Büyük-küçük eşyalar grafiği.
Hayvanların grafiği.
Meyve grafiği.
Sınıf grafiği(kız-erkek öğrenciler)

• PARA
Alış-veriş şeklinde yapılır. Eşyalara etiket koyarak alış-veriş köşesi oluşturulur. Oyuncakçı, ayakkabıcı vb. köşeler oluşturulur.
• SAYI KAVRAMI
Yıl boyunca 0-5 arası sayılar verilir. 1 den başlayıp 5 e kadar sayılar verilir, 5 ten sonra 0 kavramı verilir. 1 ve 2 kavramlarını vermeden önce kümelerle eşleşmeler yapılır. Kümelerin elemanlarının renk ve büyüklüklerinin eleman sayısına etkisi olmadığı sezdirilir.

• 1VE 2 KAVRAMI
1 ve 2 sayılı kümeleri tanımaları ve kullanmaları amaçlanır. Sınıfta bulunan her malzeme bu amaç için kullanılabilir.
Masanın üzerine elma konulur, kaç tane olduğu sorulur. Bazıları bilir, bazıları bilemez. Kullandığımız bu malzeme bir tek malzeme olmayacak, tekrarlara ve diğer sayı kavramlarına hizmet edebilecek şekilde olmalıdır. Her durumda çocuklar 1 ve 2 diye cevap veriyorsa; 1 elinizi kaldırın, 2 elinizi kaldırın, 1 ayak üzerinde dur, 2 ayak üzerinde dur, senin kaç gözün var,sınıfta kaç öğretmen var, 1 kere zıpla, 2 kere zıpla gibi aktivitelerle pekiştirilir.

• İzleyen Aktivitesi; koleksiyon köşesi yapılır. 1 yazan fişin altına bir tane eşyalar eşlenir, 2 yazan fişin altına iki tane olan eşyalar verilir. Çocuklara 1 top al, 2 kalem al şeklinde yönergeler verilir.
• 3 KAVRAMI
Tek tek eşyalar alınır. 2 ye kadar söylerler. 3 ü söyleyemezler, biz söyleriz. Her seferinde bir tane ekleyerek soruyoruz. Değişik eşyalar kullanıyoruz. 1 den başlıyoruz.
{loadposition header}

• 4 KAVRAMI
3 kavramıyla aynı şekilde daha sonraki derslerde verilir. 4 sayısına ulaşıncaya kadar malzeme ekliyoruz. Bazı çocuklar 4 ü bilir, bazıları bilemez. Farklı nesnelerle tekrar ederek bilmeyenlere de fırsat tanıyoruz.
• 5 KAVRAMI
Aynı şekilde veriyoruz. Her birinden 5 er tane farklı malzeme kullanıyoruz.

• 0 KAVRAMI
Amaç; sıfırı kullanabilecekleri durumları tanımaları. Sıfırın hiçbir şey olduğu kavramını vermeye çalışıyoruz.
Her çocuğa 5 er tane sayıcı verilir. Bunlar kese kağıdı ya da kutu içinde olabilir. Çocuklardan içinden bir çıkarmaları istenir, ‘kaç kaldı?’ diye sorulur. Malzemeler bitinceye kadar bu çalışma yapılır, bitince de ‘kaç kaldı?’ diye sorulur. Çocuklar ‘hiç yok’ derler ya da omuz kaldırırlar. Biz de ‘olabilir, biz buna 0 diyoruz’ diyerek sıfır kavramını veririz.
• Çocuklarla geriye sayma oyunu oynanır.
• Örn; Roket fırlatma: 5-4-3-2-1-0 diye bağırılır, roket fırlatılır.
• Masaya 2 top koyarız, tek tek alarak hiç kalmayınca kaç kaldı diye sorarız. 5 ten, 4 ten, 3 ten, 2 den geriye sayma oyunları oynanır.
• Resimlerle eşya sayılarını öğrenirler, resimler aynı cinsten malzemelerle değişik sayılarda hazırlanır ve azdan çoğa sıralamaları istenir.
• Sayıların yazılı olduğu fiş(sayı doğrusu) sınıfta asılı durur.

 

• Sayıların altına malzeme(sayıcı)eşlemesi yapılır.
• Sayıcılarda renk olabilir. Diyelim ki, mavi sayıcıların sayısı 4, 4 rakamı da mavi olacak.
• Sayıcıları sayıya, sayıyı sayıcılara eşleme yapılabilir. Böylece sayı kavramını eşleyerek öğrenebilirler.
• Az-çok kavramı kümelerin eleman sayılarını karşılaştırarak yapılır. Azdan çoğa doğru sıralanır. 2 nin 3 ten, 3 ün 4 ten az olduğunu sayıcılarla işleriz. Kız ve erkek öğrenciler karşılaştırılır. ‘kimler daha çok, kimler daha az ?’ diye sorulur.

YUVA 2
• UZUNLUK
Yuva 1. sınıfta yapılan çalışmalara devam edilir.
• ŞEKİLLER
Yuva 1. sınıfta yapılan çalışmalara (şekiller grafiği, eşlemeleri vb.) devam edilir.

• VARLIKLAR ARASINDA Kİ İLİŞKİLER
• Uzun-kısa: Aynı objeden biri uzun diğeri kısa ikişer resim ve flaş kartlarımız olmalı.
Örn; Uzun saçlı kız-kısa saçlı kız, uzun etek-kısa etek vb…
Her birinin özellikleri hakkında konuşup, uzun-kısa kavramını verdikten sonra öğrencilerin gruplamasını istiyoruz.
• Büyük-küçük: Uzun-kısa kavramlarıyla aynı şekilde veririz.

• Bütün-yarım: Gerçek malzemelerle bütün konuşulur. Önce malzemenin fiziksel özelliklerinden bahsedilir. Sonra elimize bir yiyecek alıp ‘iki kişiye vermek istiyorum, ikisine de aynı vermek istiyorum, nasıl kesebilirim, böyle olur mu?’ diye soruyoruz, çocuklar ‘tam ortasından kes’ diyorlar. Yarısını kesip veriyoruz ve bunun yarım olduğunu anlatıyoruz.
Daha sonra resimlerle bütün-yarım kavramlarını konuşuyoruz ve bu resimleri çocuklara verip flaş kartlara eşlemelerini istiyoruz.

• ZAMAN
Gece-gündüz konusuna devam ediyoruz.
Gece-gündüz resimleri kullanırız. Gece neler olduğu hakkında konuşuruz, gündüz neler olduğunu konuşuruz. Gece ve gündüz yapılan işlerle ilgili çeşitli resimler kullanırız.

• AĞIRLIK
Ağır ve hafif eşyaların gruplamasını yaparak ağı-hafif kavramları hakkında konuşuruz. Önce gerçek malzemeler kullanılır ve gruplanır. Daha sonra ağır ve hafif eşyaların resimleri kullanılır.
YUVA 3
• Yuva 1. ve 2. sınıfta yaptığımız çalışmalara seviyeyi yükselterek devam ediyoruz.
İLKÖĞRETİM 1. SINIFTA KONULAR
• Varlıklar arasında ki ilişkiler
• Ritmik saymalar
• Doğal sayılar
• Kesirler
• Toplama işlemi
• Çıkarma işlemi
• Çarpma işlemi
• Ölçüler(uzunluk, ağırlık, hacim, zaman, paralar)
• Geometri
• Her çalışma ile ilgili problemler
İLKÖĞRETİM 2. SINIFTA KONULAR
• Varlıklar arasında ki ilişkiler
• Ritmik saymalar
• Doğal sayılar
• Kesirler
• Toplama işlemi
• Çıkarma işlemi
• Çarpma işlemi
• Bölme işlemi
• Grafik
• Ölçüler
• geometri
• problemler
İLKÖĞRETİM 3. SINIFTA KONULAR
• Ritmik saymalar
• Doğal sayılar
• Kesirler
• Toplama işlemi
• Çıkarma işlemi
• Çarpma işlemi
• Bölme işlemi
• Ölçüler
• Grafik
• Geometri
• problemler
İLKÖĞRETİM 4. SINIFTA KONULAR
• Kesirler
• Toplama işlemi
• Çıkarma işlemi
• Çarpma işlemi
• Bölme işlemi
• Ölçüler
• Grafik
• Geometri
• Problemler
İLKÖĞRETİM 5. SINIFTA KONULAR
• Kesirler
• Toplama işlemi
• Çıkarma işlemi
• Çarpma işlemi
• Bölme işlemi
• Ölçüler
• Grafik
• Geometri
• Problemler

VARLIKLAR ARASINDA Kİ İLİŞKİLER
• 6, 7 yaş öncesi çocukların yakın çevresinde gördüğü eşya ve şekiller arasında ki ilişkileri, çeşitli faaliyetlerle görebilme yeteneğini geliştirebilmek için yer verilir. Benzer-farklı, büyük-küçük, yüksek-alçak, uzak-yakın, içinde-dışında, az-çok, önde-arkada, sağda-solda, üzerinde-altında, çukur-tümsek, ağır-hafif ilişkileriyle ilgili kavramlar ve davranışlar kazandırılır. 1. ve 2. sınıfta çocukların sezgilerinden, tahminlerinden, yaşantılarından faydalanılır. Somuttan soyuta, gerçek eşyadan resimlere doğru bir yol izlenir.
AĞIRLIK
(STANDART ÖLÇÜLER)
• Kendi ağırlıklarını ölçeriz.
• 1 kg. tanıtılır, hep 1 kg. olan eşyalar tartılır.
• Görüntüsü farklı, ağırlığı aynı olan objeler ölçülür(demir-pamuk).
• 1 kg. dan az-1 kg. dan fazla ifadesi tanıtılır.
• 1 kg., 2 kg., 3 kg. şeklinde ilerleyerek tam kilolar verilir. NOT: malzemeleri hayat bilgisi dersinin konularına göre ilişkilendiririz.
• Yarım kg. tanıtılır.
• Yarım ve 1 kg. arası tanıtılır.
1. SINIFTA HACİM
• Kaç defada dolar? Çalışması yapılır. Örn; kova sürahi ile kaç defada dolar?
• 1 lt. tanıtılır. 1 lt. olan kaplar doldurulur. Değişik 1 lt. lik kaplar kullanılır.
• 1 lt. den az, 1 lt. den çok tanıtılır.
• 1, 2, 3 lt. tanıtılır.
• Yarım lt. verilir.
1. SINIFTA UZUNLUK
• Kaç ataş, kaç küp, kaç adım vb. çalışmalar yapılır.
• Eşyaların uzunlukları cm. olarak verilir.
• Çocukların uzunlukları cm. olarak ölçülür.
1. SINIFTA ZAMAN
• Tam saatler verilir.
• Yarım saatler verilir.
• 1 saat sonra, 1 saat önce çalışması yapılır.
ÖLÇÜLER
• Standart ölçülere neden ihtiyaç duyarız?
• Karış, parmak, kulaç, ayak, adım gibi doğal ölçülerin kullanılmasına başlanır. Bunlardan yararlanılarak doğal ölçülerle farklı sonuçlar belirtilir ve bir standarda varma ihtiyacı oluşturulur.
• Standart ölçüler kullanılarak doğal ölçülerin kullanılmasına da devam edilir. Bu her çocuğa kendi karış, parmak veya adımının kaç cm. olduğuna ilişkin çalışma yapma fırsatı verir.
• Standart ölçü birimleri tanıtılırken çocukların bunları görüp kullanmalarına ve ölçmelerine fırsat verilir.
GRAFİKLER
• İlköğretim sınıflarında grafiklerimizi hayat bilgisi dersinin konularıyla ilişkilendiririz.
• Grafiklerle çocuklar;
• Karşılaştırma yapabilirler,
• Yorumlama yapabilirler,
• Genelleme yapabilirler,
• Grafiği okuyabilirler,
• Problem çözebilirler.

ONLUK KAVRAMI
• Farklı görüntülerde bir çok sayıcılar kullanılır. Her öğrencinin önüne farklı sayıcılar koyarız. Onluk kavramı 1. sınıftan itibaren verilmeye başlanır. On tane sayıcıyı sayıp bir kümeye koyarız ve bunun adının onluk olduğunu söyleriz. Sonra aynısını öğrencilere yaptırırız. Her öğrencinin yaptığıyla tek tek ilgileniriz, ne yaptığını konuşuruz:
• Sen kaç tane küme aldın?
• İçine kaç tane küp koydun?
• Biz buna ne diyoruz?

• Bir derste sadece onluk kavramını veriyoruz. Diğer bir derste farklı malzemelerle farklı sayılarda onluk yapmalarını istiyoruz(2 onluk yap, 3 onluk yap vb…)
• ‘Onluk’ yazan flaş kartlarımız var. Her öğrenciye kaç onluk yapacağını söyledikten sonra bu flaş kartı ve kaç onluk yapacağının yazdığı rakamı veriyoruz. Çocuklar yanlış yaparlarsa tahtaya şekil çizerek anlatıyoruz.
BİRLİK KAVRAMI
• Onluk alıyoruz ve ne olduğunu soruyoruz. İçinden bir tane sayıcıyı çıkarıp kaç tane olduğunu soruyoruz ve bunun onluk olup olmadığını soruyoruz, buna birlik dediğimizi söylüyoruz ve kümeden sürekli birer tane sayıcıyı çıkarıp bunun birlik olduğunu anlatıyoruz. Sonra birliği kümeye koymadığımızı söylüyoruz.

• Daha sonra öğrencilere ‘birlik’ flaş kartlarını verip …onluk, …birlik yapmasını istiyoruz. Yaptıktan sonra bunları flaş kartlarıyla eşlemesini istiyoruz. Çocukların yaptığı her şeyi onlarla konuşuyoruz, yanlış yaptıklarını düzeltiyoruz ve konuşarak bunu sayıyla ilişkilendiriyoruz.
• Bir başka derste de sayıları verip kaç onluk, kaç birlik olduğunu bulmalarını istiyoruz.

ONLUK, BİRLİK KAVRAMLARIYLA TOPLAMA-ÇIKARMA
• Eldesiz Toplama: Önce malzemeleri kullanarak eldesiz toplama yaparız. 15+12=
bu sayılarda kaç onluk ve kaç birlik olduğunu konuşuyoruz, birliklerle onlukları ayrı ayrı toplatıyoruz.
• Onluk Bozmadan Çıkarma: Eldesiz toplamadan sonra onluk bozmayı gerektirmeyen çıkarmaya başlıyoruz. 25-13= kaç onluk, kaç birlik olduğunu konuşuyoruz. Sayıcılarla onluk birlik şeklinde 25 yaptırıyoruz, 13 sayıcıyı çıkarmasını istiyoruz. Önce birliği, sonra onluğu çıkarttırıyoruz.
• Eldeli Toplama:Eldesiz toplama ve çıkarma oturduktan sonra eldeli toplamaya geçiyoruz. 37+13= uygun sayıda sayıcı koydurduktan sonra birlikleri toplatıyoruz. Birliği topladıktan sonra 7+3=10 olunca 1 onluk elde ettiğimizi konuşuyoruz ve onluğu onluk flaş kartının üstüne taşıyoruz, birlik kalmadığını konuşup onlukları topluyoruz.
• Önce birler basamağı 0 olacak şekilde toplamalar veriyoruz, sonra fazla olanlara geçiyoruz.

• Onluk Bozarak Çıkarma: 35-17=18 işleminde kendimizde sayıcıları alıp birlikleri çıkarmaya çalışıyoruz ve çıkmadığını gösteriyoruz. Bunun için onluklardan birini alıp bozuyoruz ve birliklere karıştırıyoruz. 15 den 7 yi çıkartıp, 2 tane onluğun kaldığını söylüyoruz. Daha sonra onlukları çıkartıp sonucu konuşuyoruz