Tag: duyu kontrol

Duyu Kontrol Limpik sistem

 LİMBİK SİSTEM
Beyin sapının yukarı kısmı ile ön beyin arasında yer alan nöron ağından oluşur ve heyecanlanma, saldırma, kaçma gibi davranışlarla ilişkilidir.
Limbik sistemin bir kısmının heyecan yatıştırıcı işlevi bulunurken diğer kısımları korku davranışını ortaya çıkarır.

Limbik sistem canlının yaşayabilmesi ve türünü devam ettirebilmesi için devamlı düzen içerisinde bulunmalıdır.
Limbik sistemin denetimi için beyin korteksine ve prefrontal bölgeye gereksinim vardır.
 LİMBİK SİSTEMİN GÖREVLERİ
 Bellek oluşumu ve depolanması
 Öğrenme
 Davranışlar emosyonel cevaplar
 Seksüel aktivite
 Motivasyon
 Hormonel sekresyon
 Ağrı ve haz duyusu
 LİMBİK SİSTEMİN BİLEŞENLERİ
 Talamus
 Hipotalamus
 Hipokampüs
 Amigdala
 Singulat Girus
Limbik Yapıda Hasar Oluşursa…

 Beslenme bozukluğu
 Aşırı cinsel faaliyet
 Oral odaklanma
 Korku kaybı
 Uysallık
 Demans – Afazi
 Bellek bozuklukları
 Yön bulma sorunları
 Panik atak
 Epilepsi
 Anksiyete bozuklukları
görülebilir.

TALAMUS
Duyu organlarından gelen nöronların beyin kabuğu ile ilişkisini sağlamakla görevlidir.

Beynin 4 duyu (koku dışında) sayesinde algıladığı uyaranları süzgeçten geçirmek ve öncelikli olanları sıralayarak diğer uyaranları göz ardı etmemizi sağlamakla görevlidir.
 BAŞLICA FONKSİYONLARI;
 Uyanıklık ve bilinç durumu
 Duyusal ve motor fonksiyonların entegrasyonu
 Bellek
 Affektif davranışlar

Talamusun belirli bir bölümü görme ile ilgili sinirlerden gelen bilgileri alır ve korteksin görme ile ilgili bölümüne iletir.
Duyu ile ilgili bilgileri korteksin duyma bölgesine iletir.
 HİPOTALAMUS

 

Beynin 1/3000 i kadar olmasına karşın çok önemli davranışlardan sorumludur.
Emosyonel durumların ekspresyonunu düzenlemektedir.Bir başka deyişle; heyecan ve arzuların denetlendiği merkezdir.

 BAŞLICA FONKSİYONLARI;
 Açlık – tokluk
 Susuzluk /sıvı dengesi
 Savaş -kaç tepkisi
 Öfke – korku
 Biyolojik ritimlerin düzenlenmesi
 Endokrin sisteminin eş güdümü
 Yağ metabolizması
 Seksüel davranışlar ve üreme

 1932 de Stephan Ranson anestezi altındaki hayvanlara sterotaksik yöntemle hipotalamusa elektrod yerleştirmiş ve elektrodların uyarılmasıyla kalp hızı,kan basıncı ve GIS motilitesinde değişiklikler saptamıştır.
 HİPOKAMPÜS
Çağrışımsal öğrenmenin gerçekleşmesini sağlayan kritik beyin yapılarından biridir.
Yeni edinilmiş bilgilerin depolanmasında rolü vardır.

Hipokampüsü etkileyen hapabiyetlerde kısa süreli hafızanın uzun süreli hafızaya dönüştürülemediği gözlenmiştir.
Sol hipokampüsün harabiyetinde daha çok sözel. Sağ hipokampüsün harabiyetinde ise daha çok görsel hafıza etkilenir.
HİPOKAMPÜS KISACA;
ÖĞRENMENİN (BELLEĞİN) BAŞLAMA NOKTASI
YA DA
BELLEĞİN KONTROLÜDÜR

AMİGDALA

Limbik sistemin özellikle emosyonel deneyimle ilgili parçasıdır.

Doğumsal ve edinsel emosyonel yanıtların oluşmasında aracılık yapar.(En iyi çalışılmış örneklerden biri klasik şartlandırılmış korkudur.)

 

Amigdala emosyonun hem otonomik ekspresyonunu hem de kognitif deneyimini düzenler
 Otonomik yanıtların doğuşu amigdalanın hipotalamus ve otonomik sistemle yaptığı bağlantıların sonucudur
 Bilinçli duygular üzerindeki etkisi ise; singulat girus ve prefrontal kortekse yaptığı projeksiyonlar yolu ile olmaktadır.

Ayrıca amigdala davranışların hızlı yönüyle yani olayları yarı bilinçli düzeyde ayırt etmeyle ilgilidir.Bu özelliğiyle kişinin çevresine hızla uyum göstermesini sağlar

 Farklı bölgelerinin uyarılmasıyla uysallık
 Çiftleşme hareketi
 Kaçma,cezalanma,korku,ödüllenme vb. davranışlar
 Ereksiyon,erken doğum, yumurtlama gibi cinsel işlevlerde düzensizlik
 Amigdalanın harabiyetinde edinilmiş bilgilere baglı olarak davranışlar ve duygusal durumlar bozulabilir.
 SINGULAT GİRÜS

Beynimizde dikkatle ilgili fonksiyonların ve dikkat ve düşüncelerin bir uyarandan diğerine geçişini düzenleyen bölgedir. Dikkat uyaranları zaman ve mekan olarak belirleyip ilgili olanları seçerken ilgisiz olanları göz ardı etmekte, beynimizin kullandığı projektöre benzemektedir

 ÖZETLE:
 LİMBİK SİSTEM; duyguları hafızada depolama ve geri çağırma işlemini denetlemektedir
 TALAMUS; gelen duyusal uyarıların ilgili üst korteks merkezlerine iletilmeden önce toplandığı bir duyusal iletim istasyonudur
 HİPOTALAMUS; vücut sıcaklığı,açlık-tokluk gibi birçok metabolik süreci,otonom sinir sisteminin işleyişini düzenleyen bir çekirdektir
 HİPOKAMPÜS; uzun dönemli belleğin oluşturulup gereğinde yeniden ortaya çıkarılmasını sağlar.Kayda değer duyusal bilgiyi belirler
 AMİGDALA; başta korku olmak üzere duyguların denetiminden sorumludur