Category: Sa─čl─▒k

Dizziness

DizzinessBa┼č d├Ânmesi bir hastal─▒k olmay─▒p farkl─▒ nedenlerle olu┼čabilen bir belirtidir ve hastalar taraf─▒ndan dengesizlik, sersemlik, g├Âz kararmas─▒ hafif ya da ┼čiddetli d├Ânme gibi farkl─▒ ┼čekillerde ifade edilebilir. Pek ├žok farkl─▒ etkene ba─čl─▒ olarak hafif dengesizlikten ├žok ┼čiddetli d├Ânme hissine kadar de─či┼čen ┼čiddetlerde ┼čikayet olu┼čabilmektedir. Ba┼č d├Ânmesi tek ┼čikayet olarak izlenebilece─či gibi i┼čitme kayb─▒ ve veya kulak ├ž─▒nlamas─▒ ile birlikte de izlenebilir. Devam─▒n─▒ Oku

Magnezyum eksikli─či sebep sonu├ž

magnezyum eksikli─čiMagnezyum Eksikli─činin Belirtileri Nelerdir? Magnezyum eksikli─či olduk├ža yayg─▒n bir problemdir ve d├╝zenli olarak t├╝ketti─čimiz b├╝t├╝n rafine ve i┼čleme tabi tutulmu┼č besinlerle s├╝rpriz de─čildir. Devam─▒n─▒ Oku

De─čerli Hazinemiz Beynimiz ─░├žin

Haf─▒zam─▒z zamanla yava┼člayabilir. ─░lerleyen ya┼člar ile haf─▒za da sorun ya┼čamamak i├žin uzmanlar ├Ânlem almam─▒z─▒n gerekli oldu─čunu s├Âyl├╝yor. Beyni ├žal─▒┼čt─▒racak ├že┼čitli aktiviteler ve omega-3 takviyesi haf─▒za sorunlar─▒n─▒ ├ž├Âzmek i├žin gereklidir. ├ç├╝nk├╝, omega-3 haf─▒za ve beyin i├žin ├žok gereklidir. Devam─▒n─▒ Oku

├ť├žl├╝ test nedir

Her anne baba aday─▒n─▒n hayali sa─čl─▒kl─▒ ve problemsiz bir bebe─če sahip olmakt─▒r. Bu amaca ula┼čabilmek i├žin t├╝m hamilelikleri boyunca doktor kontrol├╝ne girerler ve doktorlar─▒n─▒n ├Ânerilerine harfiyen uyarlar.

Ancak do─ča bazen ├žok ac─▒mas─▒d─▒r. Hamileliklerin ├žok b├╝y├╝k bir k─▒sm─▒ sorunsuz seyredip sa─čl─▒kl─▒ ve sa─člam bir bebe─čin do─čumuyla yani mutlu sonla biterken baz─▒ hamileliklerde ciddi hatta zaman zaman hayat─▒ tehdit eden durumlar ya┼čanabilir. Zaman zaman ise bebekler umuldu─ču gibi sa─čl─▒kl─▒ de─čil ├že┼čitli problemler ile do─čarlar.

Do─čum ile ilgilenen hekimlerin ilk plandaki amac─▒ anne aday─▒n─▒n ve bebe─čin sa─čl─▒─č─▒n─▒ kontrol alt─▒na almak ve olas─▒ problemlerde m├╝dahalede bulunarak hem anne ve bebe─čin sa─čl─▒─č─▒n─▒ korumakt─▒r.

Sa─člam ve sa─čl─▒kl─▒ bir bebe─čin d├╝nyaya gelmesine yard─▒mc─▒ olmak i├žin doktorlar gebelik takipleri s─▒ras─▒nda bilimsel veriler ─▒┼č─▒─č─▒nda baz─▒ incelemeler gerek duyarlar. Bu incelemelerin amac─▒ olas─▒ bir problemi m├╝mk├╝n olan en erken d├Ânemde fark ederek ├Ânlem almak ve e─čer olanakl─▒ ise tedavi etmektir.

Anne karn─▒ndaki bebe─čin durumunu de─čerlendirmede kullan─▒lan modern y├Ântemlerden birisi de ├╝├žl├╝ test ad─▒ verilen incelemedir.

├ť├žl├╝ test nedir?
├ť├žl├╝ test olarak adland─▒r─▒lan inceleme down sendromu (trizomi 21), n├Âral t├╝p defekti ve trizomi 18 ad─▒ verilen genetik hastal─▒─č─▒n bebekte olma olas─▒l─▒─č─▒n─▒ saptayan bir kan incelemesidir.

Ad─▒ndan da anla┼č─▒ld─▒─č─▒ ├╝zere anne aday─▒ndan al─▒nan kan ├Ârne─činde 3 de─či┼čik maddenin incelemesi yap─▒l─▒r. Bunlar

beta-hCG
Alfa-feto protein (AFP)
Estriol (E3)’dir
Human chorionic gonadotropin (hCG) gebeli─čin temel hormonudur. Hamileli─čin erken d├Ânemlerinde y├╝kselmeye ba┼člar 14-16. haftalar aras─▒nda en y├╝ksek de─čerine ula┼čt─▒ktan sonra yava┼č yava┼č azal─▒r

Alfa feto protein bebe─čin karaci─čerinden salg─▒lanan bir protiendir. Bebekten amniyon s─▒v─▒s─▒na oradan da anne aday─▒n─▒ kan─▒na ge├žer. Gebeli─čin seyri s─▒ras─▒nda anne aday─▒n─▒n kan─▒ndaki d├╝zeyi yava┼č ama d├╝zenli bir art─▒┼č g├Âsterir.

Estriol ise yine bebe─če ait bir doku olan plasentadan salg─▒lanan bir ├že┼čit ├Âstrojen hormonudur.

Bu maddelerin anne kan─▒ndaki d├╝zeyleri normal olmayan hamileliklerde sapmalar g├Âsterir.

├ľrne─čin n├Âral t├╝p defektlerinde a├ž─▒k olan sinir siteminden y├╝ksek miktarlarda alfa fetoprotein amniyon s─▒v─▒s─▒na kar─▒┼čt─▒─č─▒ i├žin anne aday─▒n─▒n kan─▒ndaki d├╝zeyi de normalden fazla olur. ├ľte yandan down sendromunda ise de─čer beklenilenden daha d├╝┼č├╝kt├╝r.

Down sendromu varl─▒─č─▒nda beta-hCG de─čerleri normalden y├╝ksek olarak bulunurken E3 ve AFP d├╝zeyi daha d├╝┼č├╝kt├╝r.

Trizomi 18 varl─▒─č─▒nda ise her 3 maddenin d├╝zeyi de beklenilenden daha d├╝┼č├╝k bulunur.

Ne zaman yap─▒l─▒r?
├ť├žl├╝ test hamileli─čin 15 ile 22. haftalar─▒ aras─▒nda yap─▒labilir. Ancak en tatminkar sonu├žlar 16-18. haftalarda yap─▒lan incelemelerde elde edilmetedir. Bu nedenle testin bu haftalar i├žinde yap─▒lmas─▒ idealdir.

├ť├žl├╝ test nas─▒l de─čerlendirilir?
Al─▒nan kan ├Ârne─činde yap─▒lan inceleme ile elde edilen d├╝zeyler daha sonra bil bilgisayar yard─▒m─▒ ile i┼členir. Bu a┼čamada kandaki maddelerin d├╝zeyini direkt olarak etkileyebilecek olan anne aday─▒n─▒n sigara kullan─▒m─▒, kilosu ve boyu gibi de─či┼čkenler de hesaba kat─▒l─▒r.

Kanda ├Âl├ž├╝m├╝ yap─▒lan maddelerin d├╝zeyini etkileyebilecek olan en ├Ânemli de─či┼čken incelemenin yap─▒ld─▒─č─▒ tarihteki gebelik haftas─▒d─▒r. Bu nedenle gebelik ya┼č─▒n─▒ yani son adet tarihini do─čru bilmek son derece ├Ânemlidir. Son adet tarihi yanl─▒┼č verildi─činde ├Ârne─čin gebelik ya┼č─▒ oldu─čundan daha k├╝├ž├╝k olarak hesaplamaya kat─▒ld─▒─č─▒nda ger├žekte bebe─čin i├žinde bulundu─ču hafta i├žin normal olan bir de─čer daha d├╝┼č├╝k ya da y├╝ksek olarak bulunabilir ve testin yorumlanmas─▒nda hatalara yol a├žabilir.

Test de─čerlendirilirken dikkate al─▒nan di─čer noktalar ise hastal─▒klar─▒n g├Âr├╝lme riskini direkt etkileyebilecek olan anne aday─▒n─▒n ya┼č─▒ ve daha ├Ânceden anomalili do─čum ├Âyk├╝s├╝ olup olmad─▒─č─▒d─▒r.

Elde edilen ham d├╝zeyler daha sonra bilgisayar program─▒na girilerek risk hesaplamas─▒ yap─▒l─▒r.

Bu programlar geli┼čtirilirken daha ├Ânceden binlerce anne aday─▒ndan elde edilen verilerin ─▒┼č─▒─č─▒nda normal de─čerlerin alt ve ├╝st s─▒n─▒rlar─▒ belirlenmi┼čtir. Bu s─▒n─▒rlar belirlenirken kolayl─▒k sa─člamas─▒ a├ž─▒s─▒ndan ortalaman─▒n katlar─▒ (multiples of median, MoM) olarak birimlendirilirler. MoM de─čeri inceleme yap─▒lan ki┼čideki de─čerin normal olan pop├╝lasyonun ortalamas─▒ndan ne kadar sapma g├Âsterdi─čini belirler. ├ľrne─čin 1.0 ┼čeklindeki bir MoM de─čeri o ki┼čideki madde d├╝zeyinin normal bebeklerde g├Âr├╝len de─čerin tam ortas─▒na denk geldi─čini g├Âsterirken 2.0 MoM’luk bir de─čer ├Âl├ž├╝m yap─▒lan ki┼čideki madde d├╝zeyinin normal ortalaman─▒n 2 kat─▒ oldu─čunu belirler.

MoM de─čerleri ile birlikte di─čer de─či┼čkenler de dikkate al─▒narak tirozmi 21, n├Âral t├╝p defekti ve trizomi 18 a├ž─▒s─▒ndan risk oranlar─▒ belirlenir.

├ť├žl├╝ testin yorumlanmas─▒
Bilgisayar program─▒ taraf─▒ndan yap─▒lan de─čerlendirme sonucu elde risk oran─▒n─▒n kabul edilebilir s─▒n─▒rlarda olup olmamas─▒na g├Âre ileri tetkike gerek olup olmad─▒─č─▒na karar verilir.

├ť├žl├╝ test ile ilgili olarak ak─▒lda tutulmas─▒ gereken en ├Ânemli nokta bunun tan─▒ koyduran bir test de─čil sadece y├╝ksek risk ta┼č─▒yan ve kesin tan─▒ koyduracak ileri testlerin yap─▒lmas─▒na gerek olan bireyleri belirlemeye yarayan bir tarama testi oldu─čudur.

─░leri test ile kastedilen amniyosentezdir. Amniyosentez her hamile kad─▒nda yap─▒lmas─▒ gerekli olan bir test de─čildir. Kimlerde yap─▒l─▒p kimlerde yap─▒lmayaca─č─▒na karar verirken ├╝├žl├╝test, ikili test, ultrason bulgular─▒, aile ya da t─▒bbi ├Âzge├žmi┼č dikkate al─▒narak karar verilir.

Tekrarlamak gerekir ise ├╝├žl├╝ test sonucunda y├╝ksek risk saptanmas─▒ bebekte kesinlikle problem oldu─čunu g├Âztermedi─či gibi riskin az hatta ├žok d├╝┼č├╝k ├ž─▒kmas─▒ da bebe─čin sa─čl─▒kl─▒ oldu─čunu garanti etmez.

Bir ├Ârnek ile a├ž─▒klamak gerekir ise: Yap─▒lan test sonucu Down sendromu riskinin 1:2048 olarak rapor edildi─čini kabul edelim. Bu sonu├ž bize bebekte Down sendromu olup olmad─▒─č─▒n─▒ belirtmez. Bu raporda ├Ârnekteki anne aday─▒ ile ayn─▒ ├Âzelliklere sahip 2048 kad─▒ndan sedece 1 tanesinin Down sendromlu bebek do─čurdu─ču bu nedenle bu annenin de Down sendromlu bebek do─čurma ihtimalinin 2048 de bir oldu─ču s├Âylenmektedir.

Down sendromu i├žin kabul edilen s─▒n─▒r 1:280’dir. Riskin daha y├╝ksek ├ž─▒kmas─▒ durumunda (├Ârne─čin 1:100 ya da 1:40) ileri tetkik olan amniyosentez ├Ânerilir. Risk 1:40 olarak belirlenmi┼č olsa bile bebe─čin sa─čl─▒kl─▒ olma olas─▒l─▒─č─▒ Down sendromu olma olas─▒l─▒─č─▒ndan yakla┼č─▒k 40 kat fazlad─▒r.

Risk kabul edilen s─▒n─▒rdan daha y├╝ksek oldu─čunda test pozitif olarak de─čerlendirilir.

├ť├žl├╝ testin g├╝venilirli─či
T├╝m t─▒bbi incelemelerde ve tarama testlerinde oldu─ču gibi ├╝├žl├╝ testin de yan─▒lma olas─▒l─▒─č─▒ vard─▒r ve hatal─▒ pozitif ya da hatal─▒ negatif sonu├žlar elde edilebilir.

Hatal─▒ pozitif sonu├ž bebek normal oldu─ču halde testin pozitif ├ž─▒kmas─▒ yani riskin y├╝ksek olarak bulunmas─▒d─▒r.

Hatal─▒ negatif sonu├ž ise risk d├╝┼č├╝k yani test negatif oldu─ču halde bebekte down sendromu, trizomi 18 ya da n├Âral t├╝p defekti anomalilerinden biri ya da daha fazlas─▒n─▒n olmas─▒d─▒r.

├ť├žl├╝ testin Down sendromunu yakalama olas─▒l─▒─č─▒ %60 civar─▒nda olup %5 kadar hatal─▒ pozitif olma olas─▒l─▒─č─▒ vard─▒r.

Bu oranlar anne ya┼č─▒ ile direkt olarak ilgilidir. Otuzbe┼č ya┼č─▒n alt─▒ndaki kad─▒nlarda hatal─▒ pozitif oran─▒ %4 iken Down sendromunu yakalama oran─▒ %50 civar─▒ndad─▒r. Beklenen do─čum tarihinde 35 ya┼č─▒n ├╝zerinde olan anne adaylar─▒nda ise yakalama oran─▒ %80 iken hatal─▒ pozitif oran─▒ %25’lere kadar ├ž─▒kmaktad─▒r. Bu say─▒lar kesin de─čerler olmay─▒p farkl─▒ ├žal─▒┼čmalarda de─či┼čik sonu├žlar bildirilmi┼čtir.

├ť├žl├╝ test kimlere yap─▒lmal─▒d─▒r?
Down sendromlu yani mongol bebek do─čurma riski anne ya┼č─▒ ile birlikte artmas─▒na ra─čmen bu bebeklerin ├žo─ču 35 ya┼č─▒ndan k├╝├ž├╝k annelerden d├╝nyaya gelmektedir. Bu nedenle her gebe kad─▒nda mutlaka ├╝├žl├╝ test yap─▒lmal─▒d─▒r.

Anomalileri daha erken d├Ânemde ve daha y├╝ksek duyarl─▒l─▒kta saptamak amac─▒yla de─či┼čik tarama testlerinin geli┼čtirilmesi devam etmektedir. Bu testlerden en g├╝ncel olan─▒ 11-14. gebelik haftalar─▒nda yap─▒lan ikili test ve fetal ense kal─▒nl─▒─č─▒ ├Âl├ž├╝mleridir. 11-14 testinin duyarl─▒l─▒─č─▒ ├╝├žl├╝ testten daha y├╝ksektir. Ancak burada yap─▒lan ense kal─▒nl─▒─č─▒ ├Âl├ž├╝m├╝ k─▒smen subjektif bir de─čerlendirme oldu─čundan yan─▒lma ve hatal─▒ risk hesaplamalar─▒ s├Âz konusu olabilir.

Ayr─▒ca ikili testte AFP ├Âl├ž├╝m├╝ yap─▒lmad─▒─č─▒ndan ├╝├žl├╝ testten farkl─▒ olarak n├Âral t├╝p defekti i├žin risk hesaplamas─▒ yap─▒lamaz.

─░kili test yap─▒lan hastada ├╝├žl├╝ testin gerekli olup olmad─▒─č─▒ bilimsel ├ževrelerde tart─▒┼č─▒lan ve ortak bir g├Âr├╝┼če var─▒lamayan konulardan birisidir. N├Âral t├╝p defektlerinin ├Ânemli bir k─▒sm─▒n─▒n ultrason ile saptanmas─▒, yine benzer ┼čekilde Down sendromu varl─▒─č─▒nda, duruma e┼člik eden pek├žok ultrason bulgusunun da olmas─▒ nedeni ile ikili test sonucu normal ├ž─▒kan anne adaylar─▒nda ├╝├žl├╝ teste gerek olmad─▒─č─▒n─▒ savunan pek├žok ara┼čt─▒rmac─▒ vard─▒r.

Benim ki┼čisel g├Âr├╝┼č├╝m ise hem ikili test ile elde edilen normal riski teyit etmek, hem ense kal─▒nl─▒─č─▒ ve di─čer ultrason incelemelerinden do─čan subjektiviteyi ortadan kald─▒rmak hem de n├Âral t├╝p defekti riskini belirlemek amac─▒yla hem ikili hem de ├╝├žl├╝ testi yapmakt─▒r.

Pozitif test varl─▒─č─▒nda ne yap─▒lmal─▒d─▒r?
Bir tarama testi olan ├╝├žl├╝ testin pozitif ├ž─▒kmas─▒ yani riskin y├╝ksek olarak saptanmas─▒ durumunda izlenebilecek birka├ž alternatif yol vard─▒r.

Bunlardan ilki anne ya┼č─▒ ve ultrason bulgusu ne olursa olsun amniyosentez yapmak ve Down sendromu olup olmad─▒─č─▒n─▒u kesin olarak saptamakt─▒r. Pozitif test varl─▒─č─▒nda en s─▒k tercih edilen y├Ântem budur.

─░kinci se├ženek ise detayl─▒ ultrason incelemesi yaparak testin pozitif ├ž─▒kmas─▒na yol a├žan durum ile ilgili olabilecek ultrason bulgular─▒n─▒ aramak ve bu bulgular─▒n ─▒┼č─▒─č─▒nda amniyosenteze karar vermektir. Bu y├Ânteme ancak riskin s─▒n─▒rda oldu─ču ya da anne aday─▒n─▒n amniyosenteze s─▒cak bakmad─▒─č─▒ durumlarda ba┼čvurulmal─▒d─▒r.

├ço─čul gebeliklerde durum
├ť├žl├╝ test ikiz gebeliklerde de uygulanmakta ve tekiz gebeliklerde elde edilene benzer oranlarda ba┼čar─▒ sa─člamaktad─▒r. ├ť├ž├╝z ya da daha fazla say─▒da bebek i├žeren gebelikler i├žinse elde yeterli veri olmad─▒─č─▒ndan yap─▒lmaz.

35 ya┼č ├╝zeri kad─▒nlarda ├╝├žl├╝ test
Down Sendromlu bebek do─čurma riski beklenen do─čum tarihindeki anne ya┼č─▒ ile paralel olarak art─▒┼č g├Âstermektedirve bu risk art─▒┼č─▒ndaki en keskin s─▒n─▒r 35 ya┼čt─▒r.

Sosyal ya┼čamdaki de─či┼čiklikler ile birlikte k─▒saca t├╝p bebek olarak adland─▒r─▒lan y├Ântemlerdeki geli┼čmeler ilk anne olma ya┼č─▒n─▒n giderek y├╝kselmesine neden olmaktad─▒r ve g├╝n├╝m├╝zde 35 ya┼č─▒n ├╝zerindeki hamile kad─▒n say─▒s─▒ giderek artmaktad─▒r.

Bu kad─▒nlarda Down sendromu ve di─čer anomalileri saptamak amac─▒yla nas─▒l bir yol izlenmesinin do─čru olaca─č─▒ konusu son zamanlarda en s─▒k tart─▒┼č─▒lan konulardan birisidir.

Bir g├Âr├╝┼č 35 ya┼č ├╝zeri her kad─▒na amniyosentez yap─▒lmas─▒n─▒ savunurken, kar┼č─▒ g├Âr├╝┼č invazif bir giri┼čim olan amniyosentezin bu kadar liberal kullan─▒lmas─▒na s─▒cak bakmamaktad─▒r.

Her iki g├Âr├╝┼č de yanl─▒┼č olmay─▒p, 35 ya┼č ├╝zeri kad─▒nlarda bir genellemeye gerek duymadan hasta baz─▒nda karar vermek kan─▒mca en do─čru yakla┼č─▒md─▒r

├çOCUKLARDA RESME BA┼×LAMA A┼×AMALARI

1-KARALAMA D├ľNEM─░ (1-4)YA┼× ARASI

├çocuklar bu ya┼člar aras─▒nda geli┼či g├╝zel ├žizimler yaparlar. Resimler daha ├žok oyun ama├žl─▒d─▒r. ├çizgiler,tren ray─▒ vb. dir.
Karalama ├ľrneklerinden baz─▒lar─▒ ┼čunlard─▒r.

2-┼×EMA ├ľNCES─░ D├ľNEM (4-7) YA┼× ARASI
├ť├ž ya┼č ├žocu─ču tipik yuvarlak kafa ├žizebilir. ─░nsan ├žiz de─čince ba┼č ve ayaklar─▒ olan insan ├žizebilirler. Y├╝z hatlar─▒n─▒ belirleyebilir. D├Ârt ya┼č ├žocu─ču kollar─▒ ve bacaklar─▒ olan ├ž├Âp adam ├žizebilirler. Be┼č ya┼č─▒ndaki ├žocu─čunun yapt─▒─č─▒ insan ve evler daha belirgin olmaktad─▒r. Alt─▒ ya┼č ├žocu─čunun yapt─▒─č─▒ resimler de art─▒k yava┼č yava┼č konuda vard─▒r. Resimlerde yer zemini ├žizgisi mevcuttur. Resimlerde saydaml─▒k da vard─▒r. ├ľrne─čin ev ├žizimlerinde evin i├žindeki e┼čyalar─▒nda ├žiziliyor olmas─▒ gibi.
RENKLER─░N ANLAMLARI (4-7) YA┼× ARASI

D├Ârt be┼č ya┼člar─▒ndaki ├žocuklar genelde renk ayr─▒m─▒ yapmadan resmi boyarlar. Bu ya┼člarda ana ve ara renkleri ├Â─črenebilirler. Mutlu resimlerde genelde sar─▒ renk, ├╝z├╝nt├╝l├╝ resimlerde genelde kahverengi renk daha a─č─▒rl─▒ktad─▒r. Unutulmamal─▒d─▒r ki ├žocuk hangi rengi seviyorsa ,resimlerde a─č─▒rl─▒k o renge do─črudur. Resimlerde a─č─▒rl─▒k k─▒rm─▒z─▒ renkse iddiac─▒l─▒─č─▒ ve sald─▒rganl─▒─č─▒ temsil eder. Pembe,sar─▒,turuncu……gibi s─▒cak renkleri se├žen ├žocuklar sevecen,uyumlu,i┼čbirlik├ži……dir. Siyah,mavi,ye┼čil,kahverengi gibi so─čuk renkleri se├žen ├žocuklar, bask─▒c─▒ aile ortam─▒nda yeti┼čen iddiac─▒,├žekingen,g├╝├žl├╝kle kontrol edilen,uyumsuz,ger├žek duygular─▒n─▒ bast─▒ran …. ├žocuklar─▒ temsil edebilir.
3-┼×EMAT─░K D├ľNEM (7-9) YA┼×LAR ARASI
Resimler daha belirgin ve ayr─▒nt─▒l─▒d─▒r. ─░lk bak─▒┼čta resmin ne oldu─ču kolayl─▒kla anla┼č─▒la bilinir . Resimler daha ger├žek├židir. Resimde mekansal ili┼čki vard─▒r. ├çocuklar yer ├žizgisi kullan─▒rlar. Yer ├žizgisi ├žocu─čun kendisi ve ├ževresiyle olan ili┼čkinin boyutunu temsil eder. Bu d├Ânemde ku┼čbak─▒┼č─▒ resim ├žizimleri a─č─▒rl─▒ktad─▒r.
4-GER├çEK├ç─░L─░K D├ľNEM─░ (9-12)YA┼×LAR ARASI
Bu d├Ânemde resimlerde daha ayr─▒nt─▒l─▒ ├žizimler ve ger├žek├ži bir yakla┼č─▒m g├Âr├╝l├╝r. Resim konular─▒nda k─▒zlar ve erkekler aras─▒nda farkl─▒l─▒klar g├Âzlemlenir. K─▒z ├žocuklar─▒ daha ├žok bebek resmi,portreler,elbiseler…erkek ├žocuklar─▒ ise araba,gemi,u├žak…├žizerler. Resimleri be─čenmeme , a┼č─▒r─▒ hassasiyet ve kendini ifade g├╝├žl├╝─č├╝ g├Âr├╝l├╝r.
5-DO─×ALCILIK D├ľNEM─░(12-14)YA┼×LAR ARASI
Nesneler orant─▒l─▒d─▒r. Resimler perspektiftir. Yak─▒n ├ževrede g├Ârd├╝─č├╝ objelerin orant─▒lar─▒n─▒,boyutlar─▒n─▒ ve derinliklerini ├žizgileriyle yans─▒tmaya ├žal─▒┼č─▒r. Renkleri ise en iyi ┼čekilde kullan─▒rlar.

Z─░H─░NSEL YETERS─░ZL─░─×─░ OLAN ├çOCUKLARIN RES─░MLER─░

Resimlerde belirgin herhangi bir konu yoktur. Plans─▒zd─▒r. Ya┼č─▒tlar─▒n─▒n resim ├Âzelliklerinden olduk├ža gerilik g├Âsterir. Resim c─▒l─▒z ve ilkeldir. ├ço─čunlukla ka─č─▒da resim yerine ├že┼čitli karamalar yaparlar. Ayr─▒nt─▒lar bulunmaz .├ľrne─čin insan resmi ├žiz dedi─čimizde sadece s─▒n─▒r belirten bir ├žizgi ├žizilir.G├Âzler,a─č─▒z,burun vs. ├žizilmez.Ev ├žizdi─činde ├žat─▒s─▒ kap─▒s─▒,bah├žesi ba┼čka bir yere ├žizilir.├çocukta resimleri ters ├žizme s─▒kl─▒kla kar┼č─▒la┼č─▒l─▒yorsa ├Â─črenme g├╝├žl├╝─č├╝ ├žekebilece─či d├╝┼č├╝ne bilinir. ├ľrne─čin a─ča├žlar─▒n ters ├žizilmesi gibi.
├ťST├ťN YETENEKL─░ ├çOCUKLARIN RES─░MLER─░
├ťst├╝n kabiliyetli ki┼či di─čer insanlardan farkl─▒ d├╝┼č├╝nebilme davranabilme kabiliyetine sahiptir. Resimlerde dikkati ├žeken ortak ├Âzellikler k─▒saca, akranlar─▒ndan ├╝st├╝n bir performans g├Âstermeleri, farkl─▒ kavramlar aras─▒nda mant─▒kl─▒ ili┼čkiler kurabilmeleri,geli┼čmi┼č hayal g├╝c├╝ ,├žizilen fig├╝rlerin hareket halinde olabilmesi,renklerin genelde canl─▒ olmas─▒ ka─č─▒d─▒n tamam─▒n─▒n kullan─▒lmas─▒ gibi……
UNUTULMAMALIDIR K─░
├çok g├╝zel resim yapan ├žocuk zekidir,zeki ├žocuklar g├╝zel Resim yaparlar DEN─░LEMEZ.

├çOCU─×UN PS─░KOLOJ─░K ├ľZELL─░KLER─░N─░ YANSITAN RES─░MLER

OKUL FOB─░S─░ :Resimlerde aile bireyleri a─č─▒rl─▒kl─▒ olarak ├žizilir. Okul ,├Â─črenci resmi ├žizmek istemezler.Ev ve evde mutlu ├žocuk resimleri ├žizerler.Resimler saydamd─▒r.
G├ťVENS─░ZL─░─×─░ YANSITAN RES─░MLER: Ka─č─▒d─▒n tamam─▒ kullan─▒lmaz,bo┼čluklar fazlad─▒r. ├çizimler yar─▒md─▒r. K├╝├ž├╝k fig├╝rler ├žizme ve ka─č─▒d─▒n bir b├Âl├╝m├╝n├╝ kullanma e─čilimindedirler. ─░nsan fig├╝rlerinde el ve ayaklar─▒n ├žizilmemi┼č olmas─▒ g├╝vensizli─či ve ├ževreye uyumda ya┼čan─▒lan g├╝├žl├╝─č├╝,ileti┼čim eksikli─čini,payla┼č─▒m azl─▒─č─▒n─▒,kendinden ba┼čka insanlarla birlikte olmamay─▒,bencilli─či de ifade etmektedir. G├╝vensiz ├žocu─čun resimlerindeki ├žizgiler daha ├žok silik ve kesik kesiktir.
H─░PERAKT─░F ├çOCUKLARIN RES─░MLER─░:Ta┼čk─▒n ve ├žok renkli resim ├žizerler.Gerilimli olduklar─▒ i├žin genelde karalamay─▒ tercih ederler ve resimleri hep yar─▒m kal─▒r. ├çizdiklerinde ise resimleri ├žok b├╝y├╝k olur.
C─░NSEL K─░ML─░K KARMA┼×ASI : Anne ve babaya a┼č─▒r─▒ yakla┼č─▒lmas─▒, z─▒t cinsel kimlikte ├žizimlerde yo─čunla┼čma, ev resimlerinde yatak odas─▒n─▒n ├žizimi, etek giyen,├žocuk emziren baba , ava giden sakal b─▒rakan anne fig├╝rlerinin ├žizilmi┼č olmas─▒ bize baz─▒ ipu├žlar─▒ vermektedir.

A─░LEDE ─░LET─░┼×─░M PROBLEMLER─░N─░N OLDU─×UNU ─░FADE EDEN RES─░MLER

Ailede ileti┼čim kopuklu─ču ,aileyi konu alan resimlerde a├ž─▒k├ža g├Âr├╝lmektedir. Resimde aile ├╝yelerinin birinin veya birka├ž─▒n─▒n eksikli─či.. ,( annenin,baban─▒n,karde┼člerin,aile i├žinde ya┼čayan di─čer fertlerin hala,amca,dede,ninenin ….. ├žizilmemi┼č olmas─▒ ) Aile fertlerini ├žizmeyi rededmesi,ebeveyn fig├╝rlerinin olmamas─▒ par├žalanm─▒┼č aileyi ,sevgi eksikli─čini , Anne baba ve ├žocuklar─▒n aras─▒na nesnelerin yerle┼čtirilmesi,aile bireylerinin aras─▒na k├Âpr├╝ , g├Âkdelen evler ,yol, ─▒rmak ,a─ča├žlar─▒n…………….. ├žizilmesi, ileti┼čim problemlerinin bir g├Âstergesi olarak kabul edile bilinir.
Anne baban─▒n ├žok b├╝y├╝k ├žocu─čun ├žok k├╝├ž├╝k veya anne babadan birinin b├╝y├╝k di─čerinin k├╝├ž├╝k ├žizilmi┼č olmas─▒ ailede bask─▒y─▒ aile fertleri aras─▒nda problemin oldu─čunu bask─▒c─▒ ve otoriter tutumu,anne baban─▒n ├žok abart─▒l─▒ ├žizimi onlara duyulan hayranl─▒─č─▒ da temsil edebilir.
Resimde k├╝├ž├╝k karde┼čin anne baban─▒n elinden tutuyor olmas─▒ ve di─čer ├žocu─čun ├žok uzaklarda ├žizilmesi veya hi├ž ├žizilmemi┼č olmas─▒,sevgi yoksunlu─čunu ,karde┼č k─▒skan├žl─▒─č─▒n─▒ ,kendisini yok sayd─▒─č─▒n─▒, i├ž ├žat─▒┼čmalar─▒n bir g├Âstergesi olabilece─či d├╝┼č├╝ne bilinir.

 

RES─░MLERDE K─░ F─░G├ťRLER─░N ANLAMLARI ─░NSAN F─░G├ťR├ťNDE K─░ KISIMLARIN ANLAMLARI

B├╝y├╝k veya ├žok k├╝├ž├╝k kafan─▒n ├žizilmesi zihinsel aktivite de problemlerin oldu─čunu,zihinsel gerili─či ifade eder.
V├╝cudun organlar─▒n─▒n ├žizilmemesi veya eksik b─▒rak─▒lmas─▒ endi┼če duyulan,rahats─▒zl─▒k hissedilen k─▒s─▒mlar─▒ yans─▒t─▒r.
Kollar─▒n abart─▒l─▒ ├žizimi aile i├ži ve ├žocu─ča y├Ânelik ┼čiddeti, Kollar─▒n ├žizilmemesi ise g├╝├ž ve kuvvetin azl─▒─č─▒n─▒,
A─čz─▒n b├╝y├╝k veya k├╝├ž├╝k ├žizimi dil ve konu┼čma problemi A─čz─▒n ├žizilmemesi ileti┼čim problemlerini….
G├Âzlerin b├╝y├╝k ├žizimi merak─▒,bo┼č ve anlams─▒z bakan g├Âzlerin olmas─▒ g├Ârme problemini ve g├Ârmeye ba─čl─▒ ├Â─črenme problemlerini…
Burunun abart─▒l─▒ ├žizimi ast─▒m ,bron┼čit vb. solunum yoluna ba─čl─▒ problemlerin oldu─čunu…burunun ├žizilmemesi g├╝├ž sava┼č─▒n─▒,g├╝├žs├╝zl├╝─č├╝,desteksizli─či..
Kulaklar─▒n normalinden farkl─▒ ,b├╝y├╝k veya k├╝├ž├╝k ├žizimi i┼čitmeye ba─čl─▒ problemlerin oldu─čunu….
Ellerin ├žok b├╝y├╝k ├žizilmesi daya─č─▒ ,┼čiddeti,├žalma eylemlerini,├žok k├╝├ž├╝k ├žizilmesi ise g├╝vensizli─či,├ževreye uyum g├╝├žl├╝─č├╝n├╝ ….
Ayaklar─▒n abart─▒l─▒ ├žizimi kendine olan g├╝veni,k├╝├ž├╝k ├žizilmesi ise g├╝vensizli─či ve yard─▒ms─▒zl─▒─č─▒,
Cinsel organlar─▒n ├žizimi sald─▒rganl─▒─č─▒,a┼č─▒r─▒ endi┼čeyi ve anne babay─▒ ├ž─▒plak g├Ârm├╝┼č olmay─▒ temsil etmektedir.

EV F─░G├ťRLER─░N─░N YORUMLANMASI

Ev ├žocu─čun duygusal ya┼čam─▒n─▒n olu┼čtu─ču merkezdir. Evin saydam olarak ├žizilmesi,ya┼čam─▒ canl─▒l─▒─č─▒ , i├žini g├Âstermeyen duvarlar─▒n ├žizilmi┼č olmas─▒ ise karamsarl─▒─č─▒,ya┼čam ifadesinde ki g├╝├žl├╝kleri,kendini anlatmakta kar┼č─▒la┼č─▒lan zorluklar─▒ ifade etmektedir.
Evlerdeki bacalardan y├╝kselen kal─▒n dumanlar aile i├žin de ya┼čan─▒lan kavgalar─▒,├žat─▒┼čmalar─▒ ,s├╝rt├╝┼čmeleri g├Âsterir.
Y├╝ksek binalar ve g├Âkdelenler ├žocuktaki ├Âzlem ve komplekslerin ,gerginli─čin yans─▒mas─▒d─▒r . Ezilme ve ba┼čkald─▒r─▒ vard─▒r.
Evlerden ├ž─▒kan yollar rehberli─če ,yol g├Âsterilmeye duyulan ihtiya├žt─▒r.
Resimlerde, insan resimlerinin azl─▒─č─▒ veya yoklu─ču sosyal ili┼čkilerde kopuklu─ču belirtir.─░nsan fig├╝r├╝n├╝n ├žoklu─ču ise sosyal ili┼čkilerde ki geli┼čmi┼člik d├╝zeyini belirtir.
├çizilen ku┼č resimleri ├Âzg├╝rl├╝─če duyulan ihtiya├ž hasrettir
├çizilen a─ča├žlarda meyve olmas─▒ verimli olma iste─či ye┼čil yaprakl─▒ a─ča├žlar canl─▒l─▒─č─▒,solmu┼č yaprakl─▒ a─ča├žlar ve yaprak d├Âk├╝m├╝ ├Âl├╝m iste─čini,a─ča├ž k├Âklerinin olmas─▒ i├žg├╝d├╝ye ├Ânem vermesi ve ba─č─▒ml─▒l─▒k duygular─▒n─▒ yans─▒t─▒r.
Resimlerde ├žok bulut veya koyu renkli bulutlar─▒n olmas─▒ ├ž├Âz├╝lemeyen problemleri ifade edmektedir.

ÇOCUK RESİMLERİNİN GENEL OLARAK YORUMLANMASINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

├çocu─čun bize kendisini yans─▒tmas─▒ ve olaylar hakk─▒nda duygu ve d├╝┼č├╝ncelerini ifade etmesinde,yal─▒n bir anlat─▒m arac─▒ olan resmim ├Ânemi b├╝y├╝kt├╝r. Resim etkinli─činin ayn─▒ zamanda s├Âzs├╝z dili olu┼čturmas─▒ ve bu yolla anlat─▒m─▒n kolay olmas─▒, ya┼č─▒ ve ki┼čilik ├Âzellikleri nedeniyle s├Âzl├╝ ileti┼čim kurmakta g├╝├žl├╝k ├žeken ├žocuklar─▒ tan─▒mada da ├Ânemli bir te┼čhis arac─▒ olmas─▒n─▒ sa─člamaktad─▒r.
├çocuk resimlerini yorumlarken ,dikkat etmemiz gereken baz─▒ ├Ânemli noktalar bulunmaktad─▒r.
Tek resimden yola ├ž─▒karak yapaca─č─▒m─▒z bir de─čerlendirme bize hatal─▒ sonu├ž verebilir. ├çocu─čun di─čer resimlerinede dikkat etmeli ve toplu bir de─čerlendirme yap─▒lmal─▒d─▒r. Resim de─čerlendirmesine ba┼člamadan ├Ânce…..├çocu─čun genel tutum ve davran─▒┼člar─▒n─▒ ,i├žinde ya┼čad─▒─č─▒
Psikolojik sosyo-k├╝lt├╝rel ve ekonomik durum,arkada┼člar─▒yla karde┼čleriyle ili┼čkileri,okul ve aile i├ži ili┼čkileri ├žocu─čun ya┼č─▒n─▒,cinsiyetini,ailede ka├ž─▒nc─▒ ├žocuk oldu─čunu varsa uyum ve davran─▒┼č sorununun t├╝r├╝n├╝, ailesinin genel ├Âzelliklerini,okul ba┼čar─▒s─▒n─▒,├žocuk hakk─▒ndaki genel izlenim ve g├Âr├╝n├╝m ,di─čer ├Ânemli ├Âzellikleri de g├Âz ├Ân├╝nde bulundurulmal─▒d─▒r.
Resim ayn─▒ zamanda ├Â─črenilen bir davran─▒┼čt─▒r. Resim ├žizmede ├Â─čretmen fakt├Âr├╝ de ├Ânemlidir. ├çocuklar resim ├žizmeyi kendi kendilerine,ailelerinden,├Â─čretmenlerinden veya arkada┼člar─▒ndan ├Â─črenebilirler.
Konu se├žimi yapmadan ‘Hadi bakal─▒m bize bir resim ├žiz’ dedi─čimizde ,├žocuk ilgi ve ihtiya├žlar─▒ do─črultusunda i├žinde ya┼čad─▒─č─▒ psikolojik duruma ve hayal g├╝c├╝n├╝n de etkisiyle resim ├žizebilir .Serbest konu verdi─čimizde ├žocu─čun ├žizmi┼č oldu─ču resimdeki tema da ├žok ├Ânemli-dir .
Unutulmamal─▒d─▒r ki, resim de─čerlendirilmesi projektif bir tekniktir.Yorumlar, yorumlayana g├Âre de─či┼čkenlik g├Âsterebilir.

ÇİZGİLERİN YORUMU
B├╝y├╝kl├╝k:├çok b├╝y├╝k ve ├žok k├╝├ž├╝k resimler anlaml─▒ olabilir.
B├╝y├╝k Resimler :Sayfan─▒n tamam─▒n─▒ kaplayan ├žok b├╝y├╝k resimler K├╝├ž├╝k Resimler:Birka├ž cm b├╝y├╝kl├╝─č├╝nde ki resimler
-─░├ž kontrol zay─▒fl─▒─č─▒
-hiperaktivite
-Dikkat da─č─▒n─▒kl─▒─č─▒
-Sald─▒rganl─▒k -├ťrkek
-Benlik Sayg─▒s─▒ d├╝┼č├╝k
-─░├že d├Ân├╝k

Abart─▒l─▒ ├çizimler: beden k─▒s─▒mlar─▒n─▒n abart─▒larak b├╝y├╝k veya k├╝├ž├╝k ├žizilmesi

Ba┼č Zihinsel a├ž─▒dan kendini yetersiz g├Âren ├žocuklar
A─č─▒z Konu┼čma ve dil problemi olan ├žocuklar
Ba─č─▒ml─▒ ├žocuklar
G├Âzler G├Âz bebe─či olamadan ├žizilen resimler g├Ârme problemi olan ├žocuklar
G├╝vensiz ve ┼č├╝pheci
Ayaklar G├╝ven iste─či,
Kayg─▒
Burun Solunum g├╝├žl├╝─č├╝ ├žeken ├žocuklar
Kulaklar ─░┼čitme problemi
Ku┼čkucu,(ba┼čkalar─▒ taraf─▒ndan dinlenme )
Cinsel Organlar Sald─▒rganl─▒k
D├╝rt├╝ kontrol├╝ zay─▒f

Eksik ve Unutulan ├çizgiler:Baz─▒ beden k─▒s─▒mlar─▒n─▒n ├žizilmemesi veya belirgin olmamas─▒

Eller G├╝vensizlik
├çevreye uyumda g├╝├žl├╝k
Kollar G├╝vensizlik
G├╝├ž ve kuvvet azl─▒─č─▒
Bacaklar ├çocu─čun kendini desteksiz
Hareketsiz alg─▒lamas─▒
Ayaklar Kendine g├╝vensizlik
Burun Benlik sayg─▒s─▒ d├╝┼č├╝k
a─č─▒z ─░li┼čki kurmakta zorluk
Kaynaklar
Karadeniz Teknik ├ťniversitesi ├ľzel E─čitim B├Âl├╝m├╝ Zihinsel Engellirde Resim Ders ders notlar─▒

Anomalili Do─čum Sebebleri

Yenido─čan bebeklerin yakla┼č─▒k %3’├╝nde do─čumda yap─▒sal ya da i┼člevsel bir anomali (kusur, sakatl─▒k) bulunur. Bu anomalilerden bir k─▒sm─▒nda neden belirlenebilirken, b├╝y├╝k bir k─▒sm─▒nda neden olan etken ya tahmin edilebilir ya da bilinemez.

 

Bazen do─čumda bariz olmayan i┼člevsel anomaliler bebe─čin ya┼č─▒ ilerledik├že ortaya ├ž─▒kabilmektedir (zeka gerili─či, ya da baz─▒ i├žorgan hastal─▒klar─▒ gibi). Bu anomaliler de hesaba kat─▒ld─▒─č─▒nda yenido─čan bir bebe─čin anomalili do─čma olas─▒l─▒─č─▒ %6-7’ye kadar ├ž─▒kabilmektedir.

Do─čumsal anomaliler ya┼čam─▒n ilk bir y─▒l─▒ndaki ├Âl├╝mlerin ba┼čta gelen nedenidir.

Erken do─čan ve/veya ├Âl├╝ do─čan bebeklerde de bedensel sakatl─▒klara s─▒kl─▒kla rastlanmaktad─▒r.

G├╝n├╝m├╝z bilgilerine g├Âre bebekte anomali yaratan etkenlerin y├╝zdesel da─č─▒l─▒m─▒ ┼ču ┼čekilde ├Âzetlenebilir:

Genetik nedenler

Anomalili do─čan bebeklerin %20-25’inde genetik bozuklar saptan─▒r. Bu kromozomal bir bozukluk olabilece─či gibi (Trizomi 21 yani Down sendromu gibi) tek bir gen bozuklu─čuna ba─čl─▒ olarak da yap─▒sal anomaliler meydana gelebilir.

Bebe─čin intrauterin (rahimi├žinde) ge├žirdi─či enfeksiyonlar

Anomalili do─čumlar─▒n %3-5’inde etken anne aday─▒n─▒n ge├žirdi─či ve bebe─če de bula┼čan enfeksiyonlard─▒r. Bunlar aras─▒nda en ├Ânemlileri toksoplazma, rubella, sitomegalovir├╝s ve sifilizdir (frengi).

Anne aday─▒n─▒n hastal─▒klar─▒

Anne aday─▒n─▒n kronik hastal─▒klar─▒ %4 oran─▒nda anomalili bebek do─čmas─▒na katk─▒da bulunur. Bunlar aras─▒nda en ├Ânemlileri anne aday─▒nda ┼čeker hastal─▒─č─▒ ve epilepsi (sara) hastal─▒─č─▒d─▒r.

Anne aday─▒n─▒n kulland─▒─č─▒ ila├žlar, alkol ve di─čer al─▒┼čkanl─▒klar, maruz kal─▒nan radyasyon

Bu grupta yeralan etkenler sakat do─čumlar─▒n %1’inden daha az─▒n─▒ olu┼čtururlar!

Bilinmeyen nedenler

“Sakat bebek” do─čdu─čunda %70 oran─▒nda sorumlu olan etken belirlenemez. Muhtemelen s├Âzkonusu olan ve hen├╝z ayd─▒nlat─▒lamam─▒┼č olan etken, bebe─čin kal─▒t─▒msal (genetik) ├Âzelliklerin yaratt─▒─č─▒ e─čilim nedeniyle bebekte kolayl─▒kla sakatl─▒k anomali yaratabilmektedir

kaynak:: gebelik.org sitesi