Otizm hakk─▒nda Son Geli┼čmeler 2013 Haberi

3.255 okundu

Son yap─▒lan ara┼čt─▒rmalar─▒ sonu├žlar─▒n─▒ sizin i├žin derledim.
├çocuk Geli┼čim Uzman─▒ ┬á┼×enay Y─▒lmaz
ÔÇó T├╝rkiye’de yakla┼č─▒k 670.000 otizmli birey var; bunlar─▒n nerdeyse 200.000’i 0-14 ya┼č grubunda.
ÔÇó Yap─▒lan bir ├žal─▒┼čmada otizmli bireylerin ├Âzellikle bilgi ve bili┼čim teknolojisi alan─▒nda normalin ├žok ├╝st├╝nde performans g├Âsterdikleri ve en h─▒zl─▒ sunumlarda bile bilgiyi i┼člemek ve kritik bilgileri yakalamak konusunda hayli geli┼čkin olduklar─▒ anla┼č─▒ld─▒.
Yorumlar─▒n─▒z─▒ facebook ├╝zerinden yapabilirsiniz
https://www.facebook.com/groups/ozelegitimkulubu/

ÔÇó Yenibir beyin g├Âr├╝nt├╝leme ve bilgisayar modelleme ├žal─▒┼čmas─▒ ile otizmli bir beynin etkinli─činin ve davran─▒┼č─▒n─▒n tahmin edilmesi hedeflenmi┼č. Uzmanlar bu ├žal─▒┼čma ile otizmin baz─▒ bilinmeyenlerine cevaplar bulmay─▒, erken m├╝dahale ve tedavi y├Ântemlerinin geli┼čtirilmesi yolunda daha kesin hedefler belirlenmesine yard─▒mc─▒ olmay─▒ ama├žlam─▒┼č. Beyin g├Âr├╝nt├╝leme ve bilgisayar modelleme ile otizmli bireylerdeki beyin dokusu sisteminde meydana gelen de─či┼čiklikler ve bunlar─▒n beynin i┼čleyi┼čine ve davran─▒┼č─▒na olan etkileri ara┼čt─▒r─▒lm─▒┼č. Beyin dokusu sistemini, beynin farkl─▒ b├Âlgelerini birbirine ba─člayan kablolar ya da a─člar olarak d├╝┼č├╝nebiliriz. Otizmde g├Âr├╝len eksikliklerin bu kablolar─▒n bant geni┼čli─čini etkiledi─či yani di─čer bir deyi┼čle beynin farkl─▒ b├Âlgeleri aras─▒ndaki bilgi al─▒┼čveri┼činin h─▒z─▒n─▒ ve oran─▒n─▒ etkiledi─či belirtiliyor.
ÔÇó Yap─▒lan bir ba┼čka ├žal─▒┼čmada ise beyindeki serotonin sinyalizasyonunda meydana gelen bozulmalar─▒n otizm spektrum rahats─▒zl─▒─č─▒na ve davran─▒┼č bozuklu─čuna yol a├žt─▒─č─▒ belirlenmi┼č. Halk aras─▒nda mutluluk hormonu olarak da bilinen bir beyin kimyasal─▒ olan serotonin, iki kom┼ču n├Âronun yani sinir h├╝cresinin birbiriyle temas etti─či b├Âlgeler (sinaps) aras─▒ndaki sinyalleri ta┼č─▒yor. Beyindeki serotonin miktar─▒n─▒n ayarlanmas─▒, serotonin ta┼č─▒y─▒c─▒ sistemi (STS) ile m├╝mk├╝n oluyor.
ÔÇó Uppsala ├ťniversitesinde yap─▒lan ├žal─▒┼čmada ise otizm ile ili┼čkilendirilebilecek yenibir biyomark├Âr bulundu. Otizm spektrum bozuklu─ču olan ├žocuklar─▒n ve normal geli- I ┼čim g├Âsteren ├žocuklar─▒n dokular─▒ndaki ve kan ├Ârneklerindeki protein motifleri incelenerek protein de─či┼čiklikleri haritaland─▒. Geli┼čmi┼č spektrometrik y├Ântemler kullan─▒larak yap─▒lan bu ├žal─▒┼čmada, otizmli ├žocuklarda ba─č─▒┼č─▒kl─▒k sisteminde fonksiyon g├Âsteren C3 proteinine ait peptitlerde (bir veya daha ├žok say─▒da aminoasidin birle┼čmesi ile meydana gelen kimyasal bile┼čikler) farkl─▒la┼čmalar oldu─ču anla┼č─▒ld─▒. Yeni bulunan bu C3 biyo-mark├Âr├╝ sayesinde, kan ├Ârnekleri al─▒narak yap─▒lacak te┼čhislerin daha g├╝venilir sonu├žlar verece─či d├╝┼č├╝n├╝l├╝yor.
ÔÇó Ancak bu n├Ârolojik geli┼čimin bazen bir ┼čekilde sekteye u─čramas─▒ otizm gibi baz─▒ hastal─▒klar─▒n olu┼čmas─▒na neden olur. H├╝cresel bozukluklar─▒n neden ve hangi erken d├Ânemde oldu─ču konusu h├ól├ó a├ž─▒kl─▒k kazanm─▒┼č de─čil. Amerikal─▒ bir ara┼čt─▒rmac─▒ olan EricCourchesne, d├╝zensiz gen ve sinir h├╝cresi etkinli─činin otizmli ├žocuklar─▒n beyinlerinin b├╝y├╝mesine neden oldu─čunu savunuyor. Anne karn─▒ndan ba┼člayarak ya┼čam─▒n ilk 4-5 y─▒lma kadar, otizmli bir beyinde gere─činden fazla sinir h├╝cresi olu┼čuyor. Bu fazladan h├╝creler de di─čerleri gibi b├╝y├╝meye ve ba─člant─▒lar kurmaya devam ediyor. Ancak otizmli beyinler 4-5 ya┼č─▒ndan itibaren sinirsel ba─člant─▒lar─▒n─▒ normal beyinlere g├Âre daha h─▒zl─▒ yitirmeye ba┼čl─▒yor. Otizmli ├žocuklarda, al─▒n lobunun ├Ân├╝ndeki beyin zar─▒ k─▒sm─▒nda normal ├žocuklara g├Âre % 67 daha fazla sinir h├╝cresi oldu─ču bulunmu┼č. Beynin bu b├Âlgesinin ├Âzellikle d├╝┼č├╝nmek, planlamak, gereksiz d├╝rt├╝leri engellemek ve dikkati toplamak gibi y├Ânetimsel i┼člevlerden sorumlu oldu─ču biliniyor. ├çal─▒┼čmalarda hayat─▒n─▒ kaybetmi┼č otizmli ve normal ├žocuklar─▒n beyin dokular─▒ kullan─▒lm─▒┼č. Ayn─▒ ├žal─▒┼čmada, 33 beyin dokusu ├Ârne─činin (15’i otizmli, 18’i normal) DNA ve RNA analizleri yap─▒lm─▒┼č. Bu analizler sonucunda gen ifadelerinde farkl─▒l─▒klar oldu─ču anla┼č─▒lm─▒┼č.
ÔÇó New York’taki Colombia ├ťniversitesi epidemioloji profes├Âr├╝ Ezra Susser, yap─▒lan ara┼čt─▒rmayla, hamileli─čin ba┼č─▒ndan itibaren folik asit kullan─▒m─▒n─▒n, bebeklerde otizm riskini y├╝zde 40 azaltt─▒─č─▒n─▒ a├ž─▒klad─▒
ÔÇó Yale ├ťniversitesi ├çocuk Merkezi, D├╝nya Otizm Fark─▒ndal─▒k G├╝n├╝’nde, otizm ve otizm tedavisindeki yeni geli┼čmelere dikkat ├žekti. Merkezde yap─▒lan bir ara┼čt─▒rma, 6 ayl─▒k bebeklerde g├Âr├╝len dikkat eksikli─činin daha sonraki d├Ânemlerde otizme d├Ân├╝┼čebilece─čini g├Âsterdi. Ara┼čt─▒rmac─▒lar, ├žal─▒┼čma s─▒ras─▒nda uygulanan “Temel Tepki ├ľ─čretimi” y├Ânteminin beyin hareketlerinde ciddi de─či┼čiklikler yaratt─▒─č─▒n─▒ belirtti.
ÔÇó Amerikal─▒ bilim adamlar─▒, gebelikte anti depresan kullan─▒m─▒n─▒n ├žocuklarda otizm riskini 4 kat art─▒rabilece─čini g├Âsteren, k─▒sa s├╝re ├Ânce yay─▒mlanan ara┼čt─▒rmadan yola ├ž─▒karak baz─▒ i├žme sular─▒na az dozda olsa da kar─▒┼čan anti depresan t├╝r├╝ ila├žlar─▒n fet├╝se etkilerini inceledi.
ÔÇó Tatl─▒ su bal─▒klar─▒n─▒, s─▒k├ža kullan─▒lan anti depresan ve anti epileptiklerin kar─▒┼čt─▒r─▒ld─▒─č─▒ suya koyan bilim adamlar─▒, deneyin sonunda bal─▒klar─▒n farkl─▒ davrand─▒klar─▒ ve panik halde olduklar─▒n─▒ g├Ârd├╝. Ayr─▒ca bu hayvanlarda otizmle ba─člant─▒l─▒ bir├žok genin de─či┼čti─či belirlendi.
ÔÇó Obez annelerin ├žocuklar─▒n─▒n geli┼čimlerinde gecikme riski de iki kat daha y├╝ksek ├ž─▒kt─▒. ┼×eker hastas─▒ veya y├╝ksek tansiyonu olan anneler i├žin de benzer sonu├žlar ├ž─▒kt─▒. Bilim insanlar─▒na g├Âre obez annelerde ceninler a┼č─▒r─▒ glikoza maruz kal─▒yor. Bu da beynin daha az oksijen almas─▒na yol a├žarak geli┼čimi yava┼člat─▒yor.
ÔÇó ABD’deki Stanford ├ťniversitesi’nden ara┼čt─▒rmac─▒lar, otizm hastal─▒─č─▒n─▒n te┼čhisinde ├ž─▒─č─▒r a├žacak bir geli┼čmeye imza att─▒. Standart MR g├Âr├╝nt├╝lerindeki gri noktalara odaklanan uzmanlar, kulland─▒klar─▒ tekni─čin y├╝zde 95 do─čruluk oran─▒na sahip oldu─čunu belirttiler. Ya┼člar─▒ 8 ila 18 aras─▒nda de─či┼čen 48 ├žocu─ču inceleyen ara┼čt─▒rmac─▒lar, otizmli ├žocuklar─▒n beyin taramalar─▒nda gri alanlar─▒n ├žok daha belirgin oldu─čunu ortaya ├ž─▒kard─▒. Ara┼čt─▒rmac─▒lar bu geli┼čme sayesinde otizmin tedavisine y├Ânelik ila├žlar─▒n geli┼čtirilebilece─čini kaydetti.
ÔÇó Journal of Child PsychologyandPsychiatry) yay─▒mlanan ├žal─▒┼čman─▒n bulgular─▒, ├Ânemli g├Âr├╝l├╝yor. Ara┼čt─▒rmac─▒lara g├Âre, bu sonu├žlar, baz─▒ ├žocuklar─▒n otizmi yenmesinin bir sonucu olabilece─či gibi, ├žocuklar─▒n otizmin olumsuz etkilerini ba┼čka ┼čekillerde tamamlayabilmesinden de kaynaklan─▒yor olabilir.

Comments are closed.

%d blogcu bunu be─čendi: